Radio Opole » Tak było naprawdę - Lokalne kalendarium historyczne - artykuły
2012-09-15, 04:05 Autor: Radio Opole

Dał Orłu koronę

Zmarły 13 września 1282 roku, a według innych źródeł 27 sierpnia 1281 roku Władysław I Opolski był władcą wybitnym. Do historii przeszedł jako pierwszy książę, który w swoim herbie piastowskiemu Orłu nałożył koronę.

Wynikało to zapewne z jego ambicji objęcia tronu krakowskiego, zjednoczenia rozbitej wówczas na dzielnice Polski i zdobycia królewskiej korony. Podobne plany miało wielu piastowskich książąt, ale udało się je zrealizować dopiero 40 lat później Władysławowi Łokietkowi.

Władysław I Opolski i jego starszy brat Mieszko Otyły byli małoletni gdy zmarł ich ojciec Kazimierz I Opolski. Zgodnie z obowiązującym w rodzie Piastów obyczajem nieletni dziedzice wraz ze swoją matką księżną Wiolą objęci zostali opieką przez księcia Wrocławskiego Henryka Brodatego. Stryj osadził podopiecznych na księstwie kaliskim a sam przejął bezpośrednią władzę w posiadającym cenne bogactwa naturalne księstwie opolskim.

Dopiero śmierć jego syna Henryka Pobożnego w bitwie pod Legnicą pozwoliła Kazimierzowicom uniezależnić się od opieki Henryków i objąć władzę w Opolu. Władysław był młodszy, zatem objął władzę w Opolu dopiero po bezpotomnej śmierci Mieszka Otyłego w roku 1246. Rozpad księstwa Henryków śląskich zachęcił książąt Wielkopolskich do upomnienia się o pozostający we władzy Władysława Kalisz.

Ostatecznie po pięcioletnich sporach Władysław zrzekł się Kalisza w zamian za układ pokojowy z wielkopolskim księciem Władysławem Odonicem. Pokój umocnić miało małżeństwo z córką Odonica Eufemią. Władysław faktycznie zyskał pokój na północnej granicy, ale równocześnie sojusz z Wielkopolanami wciągnął go do wojny o spadek po wygasłej właśnie bawarskiej dynastii Babenbergów, która władała Austrią.

O panowanie nad Austrią walczyli królowie Węgier i Czech. Wielkopolanie, a więc siłą rzeczy także Władysław I stanęli po stronie węgierskiej. Praktycznie z dnia na dzień południowa granica księstwa opolskiego stała się stojącą w ogniu linią frontu.

W ramach tej wojny w roku 1252 dowodzone przez Władysława rycerstwo opolsko-raciborskie wzięło udział w najeździe na czeskie wówczas Głubczyce i Opawę. Wyprawę przeprowadzono wspólnie z Małopolanami dowodzonymi przez Bolesława Wstydliwego, który panując w Krakowie był naturalnym kandydatem na polskiego króla w wypadku gdyby udało mu się zjednoczyć rozbity na dzielnice kraj.

Początkowo Władysław I sprzyjał królewskim ambicjom Wstydliwego. Jednak w roku 1255 doszło do zagadkowego odwrócenia sojuszy. Nagle Władysław przeszedł na stronę Czechów i podjął próbę pociągnięcia za sobą do antywęgierskiego obozu Bolesława Wstydliwego.

Zabiegi te musiały się jednak skończyć fiaskiem, pamiętamy bowiem, że Wstydliwy swój przydomek zawdzięcza uległości wobec silnej woli swojej małżonki - węgierskiej księżniczki Kingi. Kinga za zachowanie czystości w małżeństwie i pobożne życie została ogłoszona świętą, zaś Wstydliwy z tych samych powodów miał problem z brakiem następcy tronu. To właśnie wtedy na głowie orła w herbie Władysława I Opolskiego pojawiła się korona.

Rozbudzenie królewskich ambicji opolskiego księcia prawdopodobnie było dziełem czeskiego wywiadu. Do eskalacji tych dążeń doszło w roku 1273 kiedy to rycerstwo małopolskie zmęczone swoim słabym księciem wszczęło bunt z zamiarem osadzenia na krakowskim tronie Władysława I Opolskiego.

Okazało się jednak, że Wstydliwy wspierany przez książąt kujawskiego, mazowieckiego i kaliskiego zdołał w bitwie pod Bogucinem koło Olkusza pokonać buntowników i wojsko Władysława. Na dodatek jesienią tego samego roku podjął wyprawę odwetową i spustoszył okolice Opola, Koźla i Raciborza. Był to kres królewskich ambicji Władysława I Opolskiego, który zmarł w kilka lat później, a jego czterej synowie podzielili do tej pory sięgające od Moraw po Nysę Kłodzką Księstwo Opolskie.

Królewskie aspiracje nie były jedyną zasługą Władysława I. Opolanie zawdzięczają mu fundację kościoła św. Wojciecha na Górce. Wśród wielu innych jego kościelnych fundacji trzeba wymienić klasztory franciszkanów w Głogówku, Bytomiu i Wodzisławiu Śląskim, cystersów w Rudach Raciborskich i benedyktynów w Orłowej. Lokował też na prawie średzkim kilka miast, m.in. Oświęcim, Żory i Lubliniec.

Posłuchaj:

Tak było naprawdę - Lokalne kalendarium historyczne - artykuły

2013-03-13, godz. 04:20 Opolanie na koronacji Jadwigi 16 października 1384 r. w krakowskiej katedrze na Wawelu odbyła się uroczystość koronacyjna Jadwigi Andegaweńskiej. Nie była to zwykła uroczystość, bowiem… » więcej 2013-03-13, godz. 04:18 Święta Księżna 15 października 1243 r. w powszechnej opinii świętości zmarła księżna Jadwiga Śląska. Wkrótce ogłoszono ją świętą Kościoła Katolickiego. Po beatyfikacji… » więcej 2013-03-13, godz. 04:16 Podział Śląska po powstaniach 12 października 1921 - Liga Narodów podjęła decyzję o podziale Górnego Śląska po powstaniach śląskich. » więcej 2013-03-13, godz. 04:13 Zbyszko Bednorz - Ślązak z wyboru 11 października 1913 roku w Skalmierzycach w Wielkopolsce urodził się Zbyszko Bednorz. Jego ojciec był literatem i dziennikarzem, a jako działacz plebiscytowy… » więcej 2013-03-13, godz. 04:11 Powstańcy Warszawscy w Łambinowicach W pierwszych dniach października 1944 roku do obozu Stalag VIII B przywieziono jeńców - uczestników powstania warszawskiego. Wśród nich był Witold Pile… » więcej 2013-03-13, godz. 04:07 Nysę zajęli podstępem 9 października 1741 w Przydrożu Małym niedaleko Nysy, doszło do tajnego spotkania pruskiego króla Fryderyka Wielkiego z austriackim feldmarszałkiem generalnym… » więcej 2013-03-13, godz. 04:05 Poeta spod Lublińca 101 lat temu - 8 października 1911 zmarł Jan Gajda Śląski działacz społeczny, malarz, poeta i miłośnik polskiej literatury. » więcej 2013-03-13, godz. 04:03 Lisowczycy na Śląsku 390 lat temu - w roku 1622 - zakończyła się na Śląsku akcja pacyfikacyjna prowadzona przez Lisowczyków. Przykro o tym mówić, ale pierwsza od 200 lat wizyta… » więcej 2013-03-13, godz. 04:02 Oleśniccy przejmują Koźle 4 października 1355 roku cesarz i król Czech Karol IV powierzył opiekę nad opuszczonym księstwem kozielsko-bytomskim Konradowi Oleśnickiemu. » więcej 2013-03-13, godz. 03:57 Uruchomienie Kolei Górnoślaskiej 3 października 1846 roku oddano do ostatecznego użytku tzw. Kolej Górnośląską, która połączyła Wrocław z Mysłowicami. Tym samym połączenie kolejowe… » więcej
12345
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »