Radio Opole » Kultura i rozrywka
2021-04-04, 16:45 Autor: Monika Matuszkiewicz

"Ta tradycja ma już kilkaset lat". Przygotowanie kroszonki może zająć nawet 15 godzin [FILM, ZDJĘCIA]

O opolskich kroszonkach opowiada Ewa Olbryt z Muzeum Wsi Opolskiej
Co prawda przygotowanie jej zajmuje nawet 15 godzin to warto ją zrobić do wielkanocnego koszyka. Mowa o opolskiej kroszonce, na której dawniej znajdowały się figury geometryczne, a teraz jest to wzór kwiatowy. I to właśnie od pierwszego, głównego kwiatka zaczynamy zdobienie jajka. Później domalowujemy kolejne. Ważny jest też tutaj kształt jajka, czy jest ono podłużne, czy okrągłe.
- Jest to najbardziej popularna technika zdobienia jaj na Śląsku Opolskim. Tradycja ta przekazywana jest z pokolenia na pokolenie - mówi Ewa Olbryt, twórczyni ludowa, pracownik Muzeum Wsi Opolskiej.

- Technika ta polega na wydrapywaniu ostrym narzędziem wzoru na skorupce jajka, która wcześniej była zabarwiona. Do wykonania tej techniki potrzebne są specjalne narzędzia, czyli tak zwane nożyki do skrobania jajek. Opatentowane one zostały przez twórcę ludowego Jerzego Lipkę. On wymyślił ten nożyk i spowodował, że ten tradycyjny wzór na kroszonce zmieniał się w ciągu ostatnich lat. Od takich bardzo dużych form, które były mało wyraźne i czytelne, do bardzo drobnych motywów roślinnych, znajdujących się obecnie na kroszonce.

Jednak jeśli nie mamy w domu nożyka, to możemy zdobić kroszonkę w nieco łatwiejszy sposób.

- Temu służy technika wyprawiania octem. Jest to również znana od dawna technika w każdym domu. Potrzeba do tego patyczek, najlepiej wykałaczkę lub patyczek do szaszłyków oraz trochę octu, czy kwasu z kapusty lub kiszonych ogórków. Wówczas należy tę kroszonkę wytrawiać, czyli zaplanowany wcześniej wzór wytrawiać tym patyczkiem maczanym w occie na zabarwionej skorupce.

- Znaczenie ma tu także kolor. Najpopularniejsze jest jajko czerwone, które symbolizuje miłość oraz czarny oznaczający szacunek – dodaje Olbryt.

Dodajmy, że dawniej, według tradycji, takie jajko przekazywane było chłopcom, którzy w lany poniedziałek przychodzili w odwiedziny do dziewczyn. Dwa lata temu opolska kroszonka wpisana została na krajową listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego. Teraz twórcy starają się o wpisane jej na listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego UNESCO.

W filmie przygotowanie kroszonek prezentują twórczynie ludowe - Ewa Olbryt (Muzeum Wsi Opolskiej) i Agnieszka Okos (Opolskie Dziouchy). Dziękujemy za gościnę!
Film: Maciej Marciński, Marcin Boczek.

Ewa Olbryt 1
Ewa Olbryt 2

Kultura i rozrywka

2021-04-20, godz. 20:08 Środa w Instytucie Śląskim. Tym razem dyskusja naukowa będzie poświęcona "Encyklopedii Wiedzy o Śląsku" Instytut Śląski w Opolu zaprasza na otwarte spotkanie naukowe z cyklu 'Środy w Instytucie Śląskim'. Tym razem będzie dotyczyło wznowionego wydania 'Encyklopedii… » więcej 2021-04-20, godz. 19:01 Można jeszcze zgłaszać propozycje piosenek dla multimedialnej fontanny w Dobrodzieniu. Zdecydują internauci Mieszkańcy Dobrodzienia mogą jeszcze zgłaszać propozycje piosenek, które będą prezentowane przez multimedialną fontannę w Rynku. » więcej 2021-04-20, godz. 15:00 Kolejna odsłona "Zaczytane Opolskie" Tym razem czytelnicy będą mogli poznać debiutancką książkę mieszkającej w Skarbimierzu Anny Listowskiej. Ze względu na obostrzenia epidemiologiczne spotkanie… » więcej 2021-04-19, godz. 14:01 "Poufne" - spotkanie on-line z Mikołajem Grynbergiem W ramach obchodów 78. rocznicy wybuchu powstania w getcie warszawskim Miejska Biblioteka Publiczna w Opolu przygotowała spotkanie autorskie z fotografem i pisarzem… » więcej 2021-04-17, godz. 19:00 "Zachodni wiatr" w Galerii Aneks. Wystawa Pauliny Ptaszyńskiej 'Zachodni wiatr' to instalacja Pauliny Ptaszyńskiej, którą można oglądać w Galerii Aneks przy placu Teatralnym w Opolu. Artystka jest wykładowczynią Wydziału… » więcej 2021-04-17, godz. 15:57 Wystartował pierwszy numer Literackiego Kwartalnika Fantastycznego „O!Fka!” To bezpłatna i łatwo dostępna propozycja czytelnicza od członków Opolskiego Klubu Fantastyki Fenix. Nazwa kwartalnika nawiązuje do naszego regionu, a dokładnie… » więcej 2021-04-17, godz. 07:30 Portrety z pasją - poznaj twórców z gminy Kolonowskie nie wychodząc z domu Twórców i artystów mieszkających w gminie Kolonowskie oraz ich dzieła można poznać bez wychodzenia z domu. Cykl „Portrety z pasją” to filmy przedstawiające… » więcej 2021-04-16, godz. 14:30 Konkurs recytatorski „Jugend trägt Gedichte vor” Jeszcze tylko tydzień mają chętni do zgłoszenia się do konkursu recytatorskiego w języku niemieckim organizowanym przez Towarzystwo Społeczno-Kulturalne… » więcej 2021-04-15, godz. 18:30 "Zachodni wiatr" powieje w Galerii Aneks Zmienia się ekspozycja w Galerii Aneks Galerii Sztuki Współczesnej w Opolu. Od piątku (16.04) będziemy mogli zobaczyć projekt Pauliny Ptaszyńskiej zatytułowany… » więcej 2021-04-15, godz. 15:00 W Filharmonii Opolskiej trwa nagranie koncertu online Filharmonia Opolska, jak inne instytucje kultury pozostaje zamknięta, ale nie zapomina o melomanach. Nagrywa najbliższy koncert kameralny. » więcej
1234567
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »