Radio Opole » Kraj i świat
2023-06-05, 14:20 Autor: PAP

Białystok/ Miasto ogłosiło program obchodów 80. rocznicy powstania w getcie

Miasto Białystok ogłosiło w poniedziałek program obchodów 80. rocznicy powstania w miejscowym getcie. Oprócz głównych uroczystości zaplanowanych na 16 sierpnia, przygotowano też ponad trzydzieści różnych wydarzeń historycznych i kulturalnych. które potrwają w Białymstoku od połowy czerwca aż do listopada.

Powstanie w białostockim getcie, utworzonym w lipcu 1941 roku, historycy uważają za drugi pod względem wielkości - po Warszawie - zryw ludności żydowskiej w walce z hitlerowcami. Wybuchło 16 sierpnia 1943 roku, walki trwały kilka dni.


Bezpośrednim powodem wybuchu powstania były niemieckie przygotowania do ostatecznej likwidacji getta. Grupa bojowników chciała sforsować bramy przy jednej z ulic, co dawałaby szanse na ucieczkę w kierunku Puszczy Knyszyńskiej. Słabo uzbrojonych powstańców było trzystu; Niemców, dysponujących czołgami i samolotami, dziesięć razy więcej. Główne walki w getcie toczyły się 16 sierpnia 1943 roku, w kolejnych kilku dniach broniły się już tylko pojedyncze punkty oporu.


Uroczystości rocznicowe tradycyjnie odbywają się przy pomniku upamiętniającym obrońców getta. Pomnik stoi na placu noszącym imię przywódcy powstania - Mordechaja Tenenbauma-Tamaroffa. Plac znajduje się na terenie dawnego getta, w miejscu, gdzie niegdyś był cmentarz getta.


W związku z 80. rocznicą tych tragicznych wydarzeń miasto przygotowało program obchodów, obejmujący ponad trzydzieści wydarzeń - poinformowały w poniedziałek władze Białegostoku. Uroczystości obejmują też datę spalenia przez Niemców wielkiej synagogi 27 czerwca 1941 roku, wraz z przebywającymi w niej ludźmi. Według historyków spłonęło w niej wówczas ok. 800 Żydów.


Pod koniec lipca odbędzie się uroczystość odsłonięcia tablic wmurowanych w chodniki w miejscach głównych bram getta, w jego pierwotnych granicach z 1941 roku.


Głównym obchodom rocznicy wybuchu powstania w getcie towarzyszyć też będzie odsłonięcie tzw. kamieni pamięci poświęconych rodzinie Samuela Pisara - ocalałego z zagłady getta i obozu koncentracyjnego w Auschwitz, znanego na świecie pisarza i prawnika, zmarłego w 2015 roku. Kamienie znajdą się na chodniku przy kamienicy, gdzie Pisar się urodził. Spodziewani są goście z USA i Izraela.


Będą też wystawy, m.in. poświęcone kopistom z białostockiego getta, promocje książek, spektakle plenerowe, koncerty i spacery historyczne. W obchody została również wpisana tegoroczna edycja Festiwalu Kultury Żydowskiej "Zachor - kolor i dźwięk", która odbędzie się w drugiej połowie czerwca.


"Mówimy o pamięci, spuściźnie, którą pozostawili nam bohaterowie. Którzy walczyli, w getcie zginęli. Oni oczywiście wiedzieli, że zginą, bo walka była nierówna, po prostu walczyli o godną śmierć i pozostaną w naszej pamięci" - mówił na konferencji prasowej prezydent Białegostoku Tadeusz Truskolaski.


"Jako Żyd wiem o tym, że jest nas za mało, byśmy mogli pielęgnować nasze groby, nasze cmentarze. Bez pomocy nie-Żydów nie damy rady. Liczymy na to, że pokolenia następne wezmą na siebie współciężar, a w istocie rzeczy - główny ciężar noszenia tej pamięci" - mówił przewodniczący komitetu honorowego obchodów 80. rocznicy powstania w getcie Marian Turski.


Podkreślał, że chce mówić o "zwykłych ludziach, którzy nie byli bohaterami", a którzy próbowali przeżyć. Powiedział, że w tamtych czasach próba przeżycia była "próbą bohaterską". "Przeżyć, to oznaczało zwycięstwo nad Niemcami" - mówił Turski.


W obchody włączają się miejskie placówki kultury. "Abyśmy wspólnie opowiedzieli tę historię. Cieszę się również, że trzecie pokolenie białostoczan (...) zapytało o swoją historię, o poprzednich mieszkańców, kto tu mieszkał przed nimi" - mówiła dyrektor Galerii im. Sleńdzińskich Jolanta Szczygieł-Rogowska. Przyznała, że materiałów historycznych związanych z białostockim gettem jest mało, jego historię pomagają "opowiedzieć" najnowsze badania i znaleziska.(PAP)


autor: Robert Fiłończuk


rof/ dki/


Kraj i świat

2024-07-27, godz. 16:40 1. liga piłkarska – Chrobry – Bruk-Bet 0:4 Chrobry Głogów - Bruk-Bet Termalica Nieciecza 0:4 (0:0). Bramki: 0:1 Wojciech Jakubik (55), 0:2 Kacper Karasek (72-karny), 0:3 Wojciech Jakubik (80), 0:4… » więcej 2024-07-27, godz. 16:40 Paryż/triathlon - deszcz pogorszył jakość wody w Sekwanie, ale zawody mają odbyć się zgodnie z planem Organizatorzy igrzysk olimpijskich w Paryżu zapewniają, że wtorkowy triathlon odbędzie się zgodnie z planem, choć deszcz pogorszył jakość wody w Sekwanie… » więcej 2024-07-27, godz. 16:40 Laos/ Blinken zaniepokojony chińskimi prowokacjami wokół Tajwanu i wsparciem dla Rosji Sekretarz stanu USA Antony Blinken wyraził zaniepokojenie podczas sobotniego spotkania ze swoim chińskim odpowiednikiem Wangiem Yi prowokacjami ChRL wokół… » więcej 2024-07-27, godz. 16:40 Paryż/kolarstwo - jazda indywidualna na czas kobiet (wyniki) Wyniki jazdy indywidualnej na czas kobiet (32,4 km): 1. Grace Brown (Australia) 39.38 2. Anna Henderson (Wielka Brytania) strata 1.31 3. Chloe Dygert (USA)… » więcej 2024-07-27, godz. 16:30 Pomorskie/ Jedno kąpielisko w Łebie z zakazem kąpieli; w pozostałych woda jest czysta W związku z wykryciem w wodzie bakterii Escherichia coli na kąpielisku w Łebie przy plaży A wprowadzono zakaz wchodzenia do wody - poinformowała w sobotę… » więcej 2024-07-27, godz. 16:30 Paryż - włoski skoczek wzwyż Tamberi przeprasza żonę za zgubioną obrączkę (korekta) Włoski skoczek wzwyż Gianmarco Tamberi przeprasza żonę za zgubioną obrączkę, która spadła mu do Sekwany podczas piątkowej ceremonii otwarcia igrzysk… » więcej 2024-07-27, godz. 16:30 Konferencja Episkopatu Francji skrytykowała ceremonię otwarcia igrzysk olimpijskich za "ośmieszanie chrześcijańst… Konferencja Episkopatu Francji (CEF) skrytykowała w sobotę wraz z organizacją Holy Games (Święte Igrzyska) piątkowe otwarcie Letnich Igrzysk Olimpijskich… » więcej 2024-07-27, godz. 16:20 Lubelskie/ Kąpielisko nad zalewem w Poniatowej z zakazem kąpieli Ze względu na sinice sanepid zamknął kąpielisko nad zalewem w Poniatowej (Lubelskie). Plażowicze mogą skorzystać w tym sezonie z 35 miejsc do kąpieli w… » więcej 2024-07-27, godz. 16:20 Paryż/kolarstwo - zwycięstwo Australijki Brown w jeździe na czas, Skalniak-Sójka na 12. miejscu Australijka Grace Brown zdobyła złoty medal igrzysk olimpijskich w Paryżu w kolarskiej jeździe indywidualnej na czas. Agnieszka Skalniak-Sójka zajęła 12… » więcej 2024-07-27, godz. 16:10 Lubelskie/ Rozpoczął się festiwal filmowy Dwa Brzegi w Kazimierzu Dolnym Tłumy miłośników kina przyjechały w sobotę do Kazimierza Dolnego (Lubelskie) na rozpoczęcie 18. Festiwalu Filmu i Sztuki BNP Paribas Dwa Brzegi. W ciągu… » więcej
91929394959697
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »