Radio Opole » Kartka z kalendarza » Kartka z kalendarza » Kartka z kalendarza
2021-10-29, 06:20 Autor: Bolesław Bezeg

Kartka z kalendarza

410 lat temu 29 października 1611 roku w Warszawie przebywający w niewoli rosyjski car Wasyl IV Szujski złożył hołd polskiemu królowi Zygmuntowi III Wazie. 315 lat temu 29 października 1706 roku w toku III wojny północnej wojska saskie i rosyjskie oraz sprzymierzeni z nimi konfederaci sandomierscy popierający króla Augusta II Mocnego pokonali w bitwie pod Kaliszemsiły szwedzkie wspierające konfederatów warszawskich.
29 listopada: Dziś przypada 62 rocznica śmierci polskiego działacza narodowego z okresu plebiscytu na Śląsku Arki Bożka.

Arka Bożek urodził się 12 stycznia 1899 w Markowicach koło Raciborza. W jego domu mówiono po polsku i po czesku. Uczył się w niemieckiej szkole podstawowej a potem w szkole wieczorowej. Jego przywiązanie do kultury polskiej pojawiło się po przeczytaniu powieści Henryka Sienkiewicza „Krzyżacy”. Czytał ją w języku niemieckim. Nie bez znaczenia był także udział w uroczystości odsłonięcia Pomnika Grunwaldzkiego w Krakowie w roku 1910.

Podczas I wojny światowej zgłosił się na ochotnika do pruskiego wojska. Walczył we Francji i we Włoszech czterokrotnie odnosząc rany. W uznaniu zasług oraz odwagę awansowano go do stopnia sierżanta. W wojsku zetknął się z działaczami socjalistycznymi co zaowocowało nabraniem przez niego lewicowych przekonań. Z tego powodu po powrocie do Raciborza początkowo współpracował z komunistycznym Związkiem Spartakusa. Współpracę tę zerwał przekonawszy się, że organizacja ta nie popiera idei niepodległej Polski. Wtedy związał się z ruchem narodowym.

W jesiennych wyborach do samorządów gminnych w roku 1919 został radnym gminy Markowice. Równocześnie przejął po rodzicach 9-hektaorwe gospodarstwo i ożenił się z Jadwigą Komor. Zaangażował się także w działalność spółdzielczą. Współtworzył w powiecie raciborskim Polską Organizację Wojskową Górnego Śląska. W jej szeregach pełnił funkcję dowódcy 2 kompanii 4 pułku raciborskiego. W czasie I powstania śląskiego kierował akcją wysadzenia mostu na Odrze pod Raciborzem. Miało to na celu utrudnienie Niemcom przerzucenia wojsk w rejon ogarnięty powstaniem. Brał udział w akcji plebiscytowej, m.in. ochraniając polską manifestację w Raciborzu 2 maja 1920 r. stoczył serię walk z niemieckimi bojówkami próbującymi udaremnić polski wiec. Podczas III powstania śląskiego był łącznikiem pomiędzy powstańcami a aliancką Komisją Międzysojuszniczą w Opolu.

Po powstaniu był członkiem Polsko-Niemieckiej Komisji Mieszanej ds. Górnego Śląska, a następnie pełnił funkcję wiceprezesa I Dzielnicy Związku Polaków w Niemczech - był wiceprezesem I Dzielnicy. Gdy w 1924 roku wybrano go na wójta Markowic władze niemieckie zwlekały z zatwierdzeniem tego faktu przez trzy lata. Kandydując z ramienia Polsko-Katolickiej Partii Ludowej zdobył mandat posła na sejmiki: prowincjonalny w Opolu i powiatowy w Raciborzu.

W dniu 31 grudnia 1938 Gestapo nakazało mu opuścić Górny Śląsk. Wyjechał do Berlina i tam do maja 1939 roku pracował w centrali Związku Polaków w Niemczech. Po próbie zamordowania go przez Gestapo przez Pomorze uciekł do Katowic. Lata II wojny światowej spędził na emigracji. Po powrocie do Polski z ramienia PSL mianowano go wicewojewodą śląsko-dąbrowskim. W roku 1959 został odsunięty od funkcji publicznych. Arka Bożek zmarł 29 listopada 1954 roku w Katowicach.

Zobacz także

2022-04-13, godz. 00:58 Kartka z kalendarza 99 lat temu - 13 kwietnia 1923 – Marszałek Francji Ferdinand Foch został mianowany Marszałkiem Polski. » więcej 2022-04-12, godz. 00:56 Kartka z kalendarza 366 lat temu - 12 kwietnia 1656 roku - podczas potopu szwedzkiego hetman wielki litewski Paweł Jan Sapiecha odzyskał z rąk wojsk szwedzkich Lublin. » więcej 2022-04-11, godz. 00:51 Kartka z kalendarza 68 lat temu urodził się Benedykt Kocot polski kolarz torowy, olimpijczyk i kolarski mistrz świata. » więcej 2022-04-08, godz. 00:01 Kartka z kalendarza 161 lat temu 8 kwietnia 1861 roku ponad 100 osób zginęło, a kilkaset zostało rannych na Placu Zamkowym w Warszawie podczas rozpędzania przez wojsko rosyjskie… » więcej 2022-04-07, godz. 01:18 Kartka z kalendarza 72 lata temu 7 kwietnia 1950 roku najlepszy polski as myśliwski z czasów II wojny światowej Stanisław Skalski został skazany na karę śmierci w tzw. procesie… » więcej 2022-04-06, godz. 01:13 Kartka z kalendarza 77 lat temu 6 kwietnia 1945 roku Ministerstwo Bezpieczeństwa Publicznego utworzyło Centralne Obozy Pracy.powołując obozy w Warszawie, Poniatowej, Krzesimowie… » więcej 2022-04-05, godz. 01:03 Kartka z kalendarza 501 lat temu - 5 kwietnia 1521 roku - podczas tzw. wojny pruskiej zawarto w Toruniu rozejm polsko-krzyżacki, którego efektem był Hołd Pruski. » więcej 2022-04-04, godz. 00:01 Kartka z kalendarza 228 lat temu - 4 kwietnia 1794 r. - wojska polskie pokonały rosyjski korpus interwencyjny w bitwie pod Racławicami. » więcej 2022-04-01, godz. 00:01 Kartka z kalendarza 366 lat temu 1 kwietnia 1656 r. Król Jan II Kazimierz Waza złożył w katedrze lwowskiej śluby, obierając Matkę Bożą za patronkę i Królową Polski oraz… » więcej 2022-03-31, godz. 00:01 Kartka z kalendarza 191 lat temu 31 marca 1831r w toku Powstania Listopadowego korpus generala Skrzyneckiego stoczył dwie zwycięskie bitwy z Rosjanami pod Wawrem i pod Dębem W… » więcej
23456
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »