Radio Opole » Kartka z kalendarza » Kartka z kalendarza » 21 czerwca 2021
2021-06-21, 06:34 Autor: Bolesław Bezeg

21 czerwca 2021

716 lat temu 21 czerwca 1305 r. król czeski Wacław III dzieki małżenstwu z córką zamordowanego króla Przemysła koronował się w Gnieźnie na króla Polski. 611 lat temu 21 czerwca 1410 r w toku wojny polsko-krzyżackiej, realizując swoje zobowiązania sojusznicze wobec krzyżaków król Węgier Zygmunt Luksemburski wypowiedział wojnę królestwu polskiemu. Dziś przypada 124 rocznica otwarcia w Opolu tzw. nowej synagogi. Znajdowała się ona u zbiegu dzisiejszych ulic Barlickiego i Piastowskiej.
Kartka z Kalendarza 21 czerwca 2021
Pod koniec XIX wieku okazało się, że zbudowana w roku 1842 tzw. stara synagoga w Opolu jest zbyt mała w stosunku do potrzeb i wielkości ówczesnej opolskiej gminy żydowskiej. Wobec tego zdecydowano o zakupie działki i budowie nowej synagogi. Dość długo szukano odpowiedniego miejsca, ostatecznie w roku 1893 zdecydowano wreszcie gdzie ma stanąć nowa większa synagoga.

Za plac po dawnej garbarni przy ówczesnej ulicy portowej a dziś Piastowskiej gmina żydowska w Opolu zapłaciła 30 tysięcy marek. Projekt wykonał niemiecki architekt Felix Henry. Niestabilny, podmokły teren wydłużył prace budowlane i zmusił budowniczych do szczególnej dbałości o fundamenty budowli i znacznego zwiększenia kosztów inwestycji. Wywołało to obawy o zdolność inwestora do doprowadzenia budowy do szczęśliwego finału.

Okazało się, że pieniądze zgromadzone na budowę synagogi zaczęły się kończyć, a do finału prac wciąż było jeszcze daleko. Aby sfinansować prace wykończeniowe w roku 1897 gmina żydowska zdecydowała się wystawić na sprzedaż starą synagogę przy ul. Szpitalnej. Za wystawioną na licytacji bożnicę opolska gmina żydowska otrzymała 25 tysięcy marek, co pozwoliło sfinansować dokończenie inwestycji.

Ostatecznie okazało się, że wszystkie wydatki na postawienie nowej synagogi w Opolu pochłonęły 200 tysięcy marek, co było jak na owe czasy sumą niebagatelną. Ale osiągnięty efekt był także imponujący. Okazała budowla z widoczną z daleka wysoką kopułą stała się jedną z najpiękniejszych opolskich budowli. W jej utrzymanym jak cała budowla w stylu w mauretańskim wnętrzu mieściło się 600 miejsc siedzących, a także mała sala modlitewna, archiwum, biura gminy i biblioteka.

Uroczyste przeniesienie zwojów Tory ze starej do nowej synagogi w Opolu odbyło się 21 czerwca 1897 roku, a następnego dnia miało miejsce uroczyste otwarcie nowej synagogi. Pierwszego otwarcia drzwi nowej bożnicy dokonał nowy opolski rabin Leo Baeck, który także zapalił we wnętrzu tzw. wieczne światło i wygłosił uroczyste kazanie.

Wybudowana z takim trudem nowa synagoga w Opolu służyła tutejszej gminie żydowskiej zaledwie 41 lat. 9 listopada 1938 roku podczas tzw. nocy kryształowej opolska synagoga spłonęła podobnie jak setki innych synagog w hitlerowskich Niemczech.

Dziś wspomnieniem po opolskiej gminie żydowskiej jest głaz z pamiątkową tablicą usytuowany w miejscu gdzie dawnej stała opolska nowa synagoga.

Zobacz także

2021-09-13, godz. 06:23 Kartka z kalendarza 590 lat temu 13 września 1231 roku w trakcie próby krzyżackiego najazdu na Kujawy kilku polskich rycerzy na czele uzbrojonych chłopów zmusiło główny oddział… » więcej 2021-09-10, godz. 06:18 Kartka z kalendarza 495 lat temu 10 września 1526 roku Sejm mazowiecki złożył przysięgę na wierność królowi Polskiemu, tym samym potwierdzając inkorporację Mazowsza do… » więcej 2021-09-09, godz. 06:20 Kartka z kalendarza 612 lat temu 9 września 1409 roku u progu wojny z zakonem krzyżackim Król Władysław II Jagiełło wydał skierowaną do duchowieństwa, panów świeckich… » więcej 2021-09-08, godz. 06:21 Kartka z kalendarza 53 lata temu 8 września 1968 roku podczas centralnych uroczystości dożynkowych na stadionie 10-lecia w Warszawie w proteście przeciwko inwazji wojsk układu… » więcej 2021-09-07, godz. 06:16 Kartka z kalendarza 257 lat temu 7 września 1764 roku na króla Polski wybrany został Stanisław August Poniatowski. 93 lata temu 7 września 1928 roku rozpoczął się pierwszy… » więcej 2021-09-06, godz. 06:22 Kartka z kalendarza 676 lat temu 6 września 1345 roku w toku wojny polsko-czeskiej w Pyzdrach w Wielkopolsce król Polski Kazimierz III Wielki i książę świdnicki Bolko II Mały… » więcej 2021-09-03, godz. 06:27 Kartka z kalendarza 158 lat temu w toku powstania styczniowego polscy powstańcy pokonali wojska rosyjskie w bitwie pod Panasówką. 86 lat temu 3 września 1935 roku do portu w Gdyni… » więcej 2021-09-02, godz. 06:22 Kartka z kalendarza 400 lat temu 2 września 1621 roku w toku tzw. II wojny polsko-tureckiej: rozpoczęła się trwająca osiem dni pierwsza bitwa pod Chocimiem. Bitwa, w której… » więcej 2021-09-01, godz. 06:23 Kartka z kalendarza 1006 lat temu 1 września 1015 roku podczas niemieckiego najazdu na Polskę dokonanego pod wodzą cesarza Henryka II Świętego wojska polskie dowodzone przez… » więcej 2021-08-31, godz. 06:26 Kartka z kalendarza 101 lat temu 31 sierpnia 1920 roku w toku wojny polsko-bolszewickiej sześć polskich pułków kawalerii rozbiło liczącą 20 pułków kawalerii bolszewicką… » więcej
12345
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »