Radio Opole » Kartka z kalendarza » Kartka z kalendarza » 21 czerwca 2021
2021-06-21, 06:34 Autor: Bolesław Bezeg

21 czerwca 2021

716 lat temu 21 czerwca 1305 r. król czeski Wacław III dzieki małżenstwu z córką zamordowanego króla Przemysła koronował się w Gnieźnie na króla Polski. 611 lat temu 21 czerwca 1410 r w toku wojny polsko-krzyżackiej, realizując swoje zobowiązania sojusznicze wobec krzyżaków król Węgier Zygmunt Luksemburski wypowiedział wojnę królestwu polskiemu. Dziś przypada 124 rocznica otwarcia w Opolu tzw. nowej synagogi. Znajdowała się ona u zbiegu dzisiejszych ulic Barlickiego i Piastowskiej.
Kartka z Kalendarza 21 czerwca 2021
Pod koniec XIX wieku okazało się, że zbudowana w roku 1842 tzw. stara synagoga w Opolu jest zbyt mała w stosunku do potrzeb i wielkości ówczesnej opolskiej gminy żydowskiej. Wobec tego zdecydowano o zakupie działki i budowie nowej synagogi. Dość długo szukano odpowiedniego miejsca, ostatecznie w roku 1893 zdecydowano wreszcie gdzie ma stanąć nowa większa synagoga.

Za plac po dawnej garbarni przy ówczesnej ulicy portowej a dziś Piastowskiej gmina żydowska w Opolu zapłaciła 30 tysięcy marek. Projekt wykonał niemiecki architekt Felix Henry. Niestabilny, podmokły teren wydłużył prace budowlane i zmusił budowniczych do szczególnej dbałości o fundamenty budowli i znacznego zwiększenia kosztów inwestycji. Wywołało to obawy o zdolność inwestora do doprowadzenia budowy do szczęśliwego finału.

Okazało się, że pieniądze zgromadzone na budowę synagogi zaczęły się kończyć, a do finału prac wciąż było jeszcze daleko. Aby sfinansować prace wykończeniowe w roku 1897 gmina żydowska zdecydowała się wystawić na sprzedaż starą synagogę przy ul. Szpitalnej. Za wystawioną na licytacji bożnicę opolska gmina żydowska otrzymała 25 tysięcy marek, co pozwoliło sfinansować dokończenie inwestycji.

Ostatecznie okazało się, że wszystkie wydatki na postawienie nowej synagogi w Opolu pochłonęły 200 tysięcy marek, co było jak na owe czasy sumą niebagatelną. Ale osiągnięty efekt był także imponujący. Okazała budowla z widoczną z daleka wysoką kopułą stała się jedną z najpiękniejszych opolskich budowli. W jej utrzymanym jak cała budowla w stylu w mauretańskim wnętrzu mieściło się 600 miejsc siedzących, a także mała sala modlitewna, archiwum, biura gminy i biblioteka.

Uroczyste przeniesienie zwojów Tory ze starej do nowej synagogi w Opolu odbyło się 21 czerwca 1897 roku, a następnego dnia miało miejsce uroczyste otwarcie nowej synagogi. Pierwszego otwarcia drzwi nowej bożnicy dokonał nowy opolski rabin Leo Baeck, który także zapalił we wnętrzu tzw. wieczne światło i wygłosił uroczyste kazanie.

Wybudowana z takim trudem nowa synagoga w Opolu służyła tutejszej gminie żydowskiej zaledwie 41 lat. 9 listopada 1938 roku podczas tzw. nocy kryształowej opolska synagoga spłonęła podobnie jak setki innych synagog w hitlerowskich Niemczech.

Dziś wspomnieniem po opolskiej gminie żydowskiej jest głaz z pamiątkową tablicą usytuowany w miejscu gdzie dawnej stała opolska nowa synagoga.

Zobacz także

2021-08-02, godz. 06:27 Kartka z kalendarza 2 sierpnia 2021 77 lat temu 2 sierpnia 1944 roku w toku powstania warszawskiego doszło do bitwy pod Pęcicami, w której wycofujące się z opanowanej przez Niemców dzielnicy… » więcej 2021-07-30, godz. 06:27 30 lipca 2021 77 lat temu 30 lipca 1944 roku nadająca z Moskwy Radiostacja im. Tadeusza Kościuszki wyemitowała czterokrotnie odezwę wzywającą ludność Warszawy do powstania… » więcej 2021-07-29, godz. 06:26 29 lipca 2021 338 lat temu 29 lipca 1683 Król Polski Jan III Sobieski wyruszył na czele swojej armii z Krakowa pod oblegany przez Turków Wiedeń. 80 lat temu 29 lipca 1941… » więcej 2021-07-28, godz. 06:25 28 lipca 2021 101 lat temu 28 lipca 1920 roku Rada Ambasadorów w Paryżu dokonała podziału Śląska Cieszyńskiego, Orawy i Spiszu pomiędzy Polskę i Czechosłowację. 206… » więcej 2021-07-27, godz. 06:24 27 lipca 2021 53 lata temu 27 lipca 1968 roku Minister obrony narodowej gen. Wojciech Jaruzelski powołał ze składu Śląskiego Okręgu Wojskowego 2. Armię Wojska Polskiego… » więcej 2021-07-26, godz. 06:29 26 lipca 2021 661 lat temu 26 lipca 1360 roku czeski król Karol IV Luksemburski przyrzekł królowi Kazimierzowi III Wielkiemu, że nie będzie podejmował działań w celu… » więcej 2021-07-23, godz. 06:25 23 lipca 2021 599 lat temu 23 lipca 1422 roku Król Władysław Jagiełło nadał szlachcie przywilej czerwiński, który gwarantował jej nietykalność majątkową bez wyroku… » więcej 2021-07-22, godz. 06:25 22 lipca 2021 1003 lata temu 22 lipca 1018 roku podczas wyprawy kijowskiej w bitwie pod Wołyniem książę Polski Bolesław Chrobry pokonał wielkiego księcia kijowskiego… » więcej 2021-07-21, godz. 06:25 21 lipca 2021 109 lat temu 21 lipca 1912 roku w Katowicach odsłonięto pomnik patronki Śląska Świętej Jadwigi Śląskiej. 449 lat temu 21 lipca 1572 zawiązano Konfederację… » więcej 2021-07-20, godz. 06:25 20 lipca 2021 215 lat temu, 20. lipca 1806 roku rozpoczęto eksploatację Kanału Kłodnickiego, choć nie wszystkie śluzy był już gotowe. Kanał połączył gliwickie kopalnie… » więcej
12345
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »