Radio Opole » Kraj i świat
2024-07-10, 15:00 Autor: PAP

Śląskie/ W weekend w Tarnowskich Górach „Barbórka w środku lata”

Koncert na 100 pyrlików, czyli górniczych młotków, uroczystości z okazji odkrycia w 1784 r. rud srebronośnych, koncerty i widowisko „Skok przez skórę” - to tylko niektóre atrakcje „Barbórki w środku lata”, która odbędzie się w sobotę i w niedzielę w Tarnowskich Górach.

Choć Barbórka, czyli święto górników, kojarzona jest przede wszystkim z 4 grudnia, w Tarnowskich Górach co roku w lipcu odbywają się również letnie Barbórki, nawiązujące do miejscowej tradycji. To w tym mieście od końca XVIII w. świętowano Bergfesty, czyli pierwsze w regionie święta górników. Blisko 300 lat temu właśnie w Tarnowskich Górach, również latem, powstało się jedno z pierwszych bractw św. Barbary.


„Przy okazji współczesnych Bergfestów akcentowane są nie tylko górnicze, ale inne górnośląskie tradycje. W tym roku – jak zwykle – nie obędzie się bez koncertu na 100 pyrlików granego na kolejowych glajzach (szynach - PAP), uroczystości w Parku Kunszt, gdzie narodził się górnośląski przemysł, skoku przez skórę, tańczenia +Tarnogórskiego Walczyka+, śpiewania +Tarnogórskiego Dzwoneczka+ oraz wielu warsztatów, spotkań, koncertów i jarmarku rękodzieła” - zachęcają organizatorzy.


Wydarzenia tegorocznej „Barbórki w środku lata” zaplanowano m.in. na Rynku, gdzie odbędą się np. koncerty i widowisko „Skok przez skórę”, nawiązujące do starej ceremonii przyjmowania nowicjuszy do stanu górniczego oraz w Parku Kunszt, gdzie działał szyb Rudolpine. Zaplanowano też koncerty, warsztaty, nocne zwiedzanie z gwarkami, zwiedzanie kościoła ewangelickiego, oprowadzanie po Muzeum w Tarnowskich Górach po śląsku i spektakl teatralny w Parku Miejskim. W niedzielę w kościele pw. Piotra i Pawła zostanie odprawiona msza za górników i miasto.


Przedstawiciele Stowarzyszenia Miłośników Ziemi Tarnogórskiej zaznaczają, że właśnie w Tarnowskich Górach narodził się kult patronki górników – św. Barbary. Przyczynili się do tego jezuici, którzy przybyli do tego miasta pod koniec XVII w. Jak donoszą kroniki, to właśnie zakonnicy mieli zainspirować powstanie bractwa św. Barbary już w 1721 roku, przy tarnogórskiej parafii Piotra i Pawła. W 1747 r. papież Benedykt XIV w specjalnej bulli uznał istnienie bractwa, zatwierdzając jego statut. Wieść o tym ogłoszono w święto Wniebowzięcia NMP - 15 sierpnia.


Górnicze tradycje w Tarnowskich Górach – gdzie przez wieki wydobywano rudy ołowiu, srebra i cynku - są znacznie starsze niż górnictwo węgla kamiennego w innych częściach Górnego Śląska. Według legendy, początek górnictwu srebra w Tarnowskich Górach dał w 1490 r. chłop Rybka, który na swym polu wyorał bryłę kruszcu. Od tego czasu na te ziemie zaczęli przybywać osadnicy. Ówczesny właściciel tych ziem, książę opolski Jan II Dobry, oraz margrabia Jerzy Hohenzollern von Ansbach w 1526 r. nadali Tarnowskim Górom prawa miejskie i status Wolnego Miasta Górniczego. Dwa lata później ogłoszona została ustawa górnicza zwana Ordunkiem Gornym, określająca prawa braci górniczej i regulująca techniczne i organizacyjne warunki eksploatacji. W 1529 roku powstał w mieście Urząd Górniczy.


16 lipca 1784 roku w szybie Rudolphine odkryto złoża rud srebronośnych. Wkrótce potem na miejscu założono Królewską Kopalnię Fryderyk, uruchomiono także pierwszą w tej części Europy maszynę parową – służyła do odwadniania podziemi. Oba te wydarzenia uważa się nie tylko za początek drugiej tarnogórskiej rewolucji górniczej, ale też prapoczątek przemysłowego Górnego Śląska. Na pamiątkę lipcowego odkrycia górnicy spotykali się przy usypanym na miejscu kopcu przez ponad sto lat, aż do zamknięcia kopalni Fryderyk na początku XX w. To właśnie w nawiązaniu do tego wydarzenia od kilku lat w mieście organizowana jest "Barbórka w środku lata". Zwyczaje związane z kultem św. Barbary oraz tradycje górników kopalni kruszcowych na ziemi tarnogórskiej zostały wpisane na Krajową Listę Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego.


Do dziś po dawnym górnictwie tarnogórskim pozostał podziemny labirynt w postaci wyrobisk, korytarzy, komór i chodników dawnych kopalń rud ołowiu, srebra i cynku o łącznej długości około 150 km. Towarzyszą im budowle i urządzenia naziemne. 9 lipca 2017 r., staraniami Stowarzyszenia Miłośników Ziemi Tarnogórskiej, 28 tamtejszych obiektów zostało wpisanych na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Tym, co szczególnie wyróżnia tarnogórskie zabytki objęte wpisem UNESCO, jest wyjątkowy system gospodarowania wodami podziemnymi. Wodę z tych wyrobisk wykorzystywano bowiem nie tylko w celach przemysłowych, ale też spożywczych, co jest unikatem w skali świata.(PAP)


autor: Krzysztof Konopka


kon/ dki/


Kraj i świat

2024-07-11, godz. 18:00 Wimbledon - Zieliński w półfinale miksta Rozstawieni z numerem 7. Jan Zieliński i Su-Wei Hsieh z Tajwanu awansowali do półfinału tenisowego miksta w wielkoszlemowym Wimbledonie. W ćwiercfinale pokonali… » więcej 2024-07-11, godz. 18:00 Wiceszefowa MEN: dominującym rodzajem niepełnosprawności jest autyzm Według danych z 2023 r. dominującym rodzajem niepełnosprawności jest autyzm, w tym zespół Aspergera, zwiększyła się liczba uczniów z niepełnosprawnościami… » więcej 2024-07-11, godz. 18:00 Grupa Orlen/ Rusza budowa pięciu farm fotowoltaicznych o łącznej mocy ponad 42 MW Energa Green Development, spółka zależna Energi z Grupy Orlen, rozpoczyna budowę pięciu farm fotowoltaicznych o łącznej mocy ponad 42 MW. Ich lokalizacja… » więcej 2024-07-11, godz. 17:50 Łódź/ Nowy festiwal poświęcony sztukom performatywnym dla dzieci i młodzieży Międzynarodowy Kongres Sztuk Performatywnych dla Dzieci i Młodzieży S-PLOT to wydarzenie organizowane w październiku przez Teatr Pinokio w Łodzi. Ma ono dać… » więcej 2024-07-11, godz. 17:50 Szczyt NATO/ USA, Finlandia i Kanada zacieśniają współpracę przy budowie lodołamaczy Ze względu na znaczenie regionu arktycznego dla bezpieczeństwa gospodarczego, narodowego i klimatycznego pogłębiamy współpracę przy budowie najnowocześniejszych… » więcej 2024-07-11, godz. 17:50 Prezydent z okazji Narodowego Dnia Pamięci Ofiar Ludobójstwa: przyszłość należy budować na prawdzie Przyszłość należy budować na prawdzie, nawet jeżeli to prawda trudna i związana z cierpieniem, pełna dramatycznych zdarzeń - napisał prezydent Andrzej… » więcej 2024-07-11, godz. 17:50 CNN: USA i Niemcy udaremniły spisek Rosji w celu zabicia szefa niemieckiego koncernu zbrojeniowego Rheinmetall (opis) Służby specjalne USA i Niemiec udaremniły rosyjski plan zamachu na Armina Pappergera, szefa niemieckiego koncernu zbrojeniowego Rheinmetall - podała w czwartek… » więcej 2024-07-11, godz. 17:40 Lublin/ W szpitalu wojskowym otwarto nowy oddział kardiologii W szpitalu wojskowym w Lublinie otwarto w czwartek nową klinikę i oddział kardiologii, co wpłynie na zwiększenie komfortu pracy lekarzy i pobytu dla pacjentów… » więcej 2024-07-11, godz. 17:40 MZ: powstanie mapa świadczeń; szpitale zamienią długi na kredyty BGK (opis) Mapa świadczeń powiązana z finansowaniem i inwestycjami, a także warunkowa zamiana długów szpitali na kredyty udzielone przez BGK - to elementy reformy… » więcej 2024-07-11, godz. 17:40 Wimbledon - Paolini pierwszą finalistką (krótka) Włoska tenisistka Jasmine Paolini wygrała z Chorwatką Donną Vekic 2:6, 6:4, 7:6 (10-8) w półfinale wielkoszlemowego Wimbledonu na kortach trawiastych w Londynie… » więcej
111112113114115116117
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »