Radio Opole » Aktualności historyczne » Aktualności historyczne » Kalendarium historyczne na dziś
2022-11-10, 08:00 Autor: PAP

Kalendarium historyczne na dziś

Kalendarium [www.pixabay.com]
Kalendarium [www.pixabay.com]
10 listopada..

1003 – W nocy z 10 na 11 listopada w klasztorze benedyktyńskim w Międzyrzeczu zamordowano Pięciu Braci Męczenników – Benedykta, Jana, Izaaka, Krystyna i Mateusza. Rok później pięciu benedyktynów zostało kanonizowanych przez Jana XVIII.


1444 - W bitwie z armią turecką pod Warną zginął Władysław III, król Polski i Węgier; w chwili śmierci monarcha miał 20 lat.


1673 - We Lwowie zmarł król Michał Korybut Wiśniowiecki, panujący od 1669 r.


1765 - Urodził się Stanisław Węgrzecki, prawnik, uczestnik Powstania Kościuszkowskiego, komendant Gwardii Narodowej (1812-1815); prezydent Warszawy w latach 1807-1815 i 1830-1831.


1814 - W Wilnie zmarł Euzebiusz Słowacki, historyk literatury, dramatopisarz, profesor Uniwersytetu Wileńskiego.


1865 - W Przedczu koło Kłodawy urodził się Władysław Umiński, pisarz, autor książek fantastycznonaukowych i podróżniczych, m.in. powieści "Na drugą planetę".


1884 - W Warszawie urodziła się Zofia Nałkowska, pisarka, publicystka; autorka powieści "Granica". Z jej doświadczeń w pracach Komisji Badań Zbrodni Hitlerowskich w Polsce powstały "Medaliony" - dokumentacja zbrodni hitlerowskich. Przez pół wieku prowadziła „Dzienniki”.


1898 - Urodził się Tadeusz Kudliński, prozaik, teatrolog, współpracownik "Tygodnika Powszechnego".


1905 - Car Mikołaj II wprowadził w Królestwie Polskim stan wojenny.


1909 - W Symbirsku nad Wołgą urodził się Paweł Jasienica, właściwie Leon Lech Beynar, pisarz, publicysta, żołnierz Armii Krajowej; autor m.in. znanych esejów historycznych "Polska Piastów", "Polska Jagiellonów" oraz "Rzeczpospolita Obojga Narodów".


1912 - W Wiedniu utworzona została Komisja Tymczasowa Skonfederowanych Stronnictw Niepodległościowych, stanowiąca porozumienie ugrupowań z Królestwa i Galicji.


1912 - W Berlinie urodził się Antoni Pospieszalski, eseista, filozof, działacz emigracyjny; żołnierz Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie, cichociemny; wieloletni redaktor polskiej sekcji BBC.


1918 - Powrót do Warszawy Józefa Piłsudskiego z więzienia w Magdeburgu; początek rozbrajania żołnierzy niemieckich na ulicach Warszawy.


1927 - W Warszawie urodził się Edmund Fetting, aktor, piosenkarz, muzyk jazzowy; wystąpił m.in. w filmach "Lokis. Rękopis profesora Wittembacha", "Śmierć prezydenta", a także w serialu "Czarne chmury".


1927 - Premiera filmu "Ziemia obiecana" w reżyserii Aleksandra Hertza i Zbigniewa Gniazdowskiego.


1930 - Urodził się Jerzy Rosołowski, dziennikarz, lektor i spiker radiowy i telewizyjny, od 1954 r. nieprzerwanie związany z Polskim Radiem, głosu użyczał również Polskiej Kronice Filmowej


1933 - W Warszawie zmarł Władysław Pytlasiński, zapaśnik, mistrz świata z 1900 r.; działacz sportowy, współzałożyciel Polskiego Towarzystwa Atletycznego; trener, którego wychowankiem był Stanisław "Zbyszko" Cyganiewicz, trzykrotny mistrz świata.


1939 Zginął śmiercią samobójczą, Samuel Adalberg, historyk, folklorysta i wydawca tekstów staropolskich żydowskiego pochodzenia.


1941 - Gubernator dystryktu warszawskiego Ludwig Fischer podpisał rozporządzenie o karze śmierci za samowolne opuszczenie getta oraz udzielanie pomocy Żydom.


1945 - Powołano Centralny Urząd Planowania. W 1949 r. przekształcony w Państwową Komisję Planowania Gospodarczego, w 1956 r. utworzono Komisję Planowania przy Radzie Ministrów.


1947 - W Mrągowie urodził się Krzysztof Wyszkowski, działacz opozycji antykomunistycznej, współpracownik KSS KOR, współzałożyciel i działacz WZZ Wybrzeża (1978); uczestnik strajku w Stoczni Gdańskiej w sierpniu 1980 r.; w latach 1991-1992 doradca premierów Jana Krzysztofa Bieleckiego i Jana Olszewskiego. Od 2016 r. członek Kolegium IPN.


1947 - Rozpoczęła działalność Filharmonia Poznańska, powołana z inicjatywy kompozytora i dyrygenta Tadeusza Szeligowskiego.


1950 - W Łodzi władze komunistyczne aresztowały gen. Augusta Emila Fieldorfa "Nila", organizatora i szefa Kedywu Komendy Głównej AK, jednego z najbardziej zasłużonych żołnierzy polskiego podziemia niepodległościowego.


1952 - W Gdańsku urodził się Bogdan Lis, działacz związkowy, członek PZPR (1975-1981); od 1978 r. współpracownik WZZ Wybrzeża; w sierpniu 1980 r. wiceprzewodniczący MKS w Stoczni Gdańskiej; jeden z sygnatariuszy Porozumienia Gdańskiego; wiceprzewodniczący Międzyzakładowego Komitetu Założycielskiego NSZZ "S" w Gdańsku; członek Krajowej Komisji Porozumiewawczej, następnie Komisji Krajowej; w stanie wojennym współorganizator TKK NSZZ "S"; aresztowany w 1984 r. i skazany na 2,5 roku więzienia; uczestnik Okrągłego Stołu; senator OKP (1989-1991); poseł z listy Lewica i Demokraci (2007-2011).


1958 - W Londynie zmarła mjr Wanda Gertz, "Lena", harcerka, w latach 1915-1916 w Legionach Polskich, członek POW; uczestniczka wojny polsko-bolszewickiej; w okresie międzywojennym współorganizatorka Przysposobienia Wojskowego Kobiet, pracowniczka Głównego Inspektoratu Sił Zbrojnych; w czasie II wojny światowej organizatorka i komendantka oddziału "Dysk" (Dywersja i Sabotaż Kobiet) przy Komendzie Głównej AK.


1959 - W Krakowie urodził się Andrzej Iwan, piłkarz, zawodnik m.in. Wisły Kraków (1976-1985), dla której strzelił 69 bramek; reprezentant Polski - 29 występów, 11 bramek; uczestnik Mistrzostw Świata w Hiszpanii (1982), w czasie których polska drużyna zajęła trzecie miejsce.


1960 - Inauguracja Katedry Literatury Polskiej na Sorbonie.


1969 - W Warszawie zmarł Tadeusz Peiper, poeta, prozaik, dramatopisarz i krytyk literacki.


1980 - Sąd Najwyższy w Warszawie zarejestrował NSZZ "Solidarność", uchylając poprawki wprowadzone przez Sąd Wojewódzki.


1982 - Stan wojenny: W drugą rocznicę rejestracji Solidarności działająca w podziemiu Tymczasowa Komisja Koordynacyjna wezwała do ośmioogodzinnego strajku.


1983 - Zmarł Jalu Kurek, poeta, prozaik, tłumacz literatury włoskiej.


1993 - Sejm udzielił wotum zaufania rządowi Waldemara Pawlaka.


1994 Zmarła Ija Lazari-Pawłowska, filozofka, etyczka, profesorka Uniwersytetu Łódzkiego. Opowiadała się za traktowaniem norm moralnych jako obowiązujących niezależnie od sytuacji, autorka prac z matematyki i etyki współczesnej - "Etyka Gandhiego". Kilka rozpraw poświęciła wybitnym etykom polskim - Marii Ossowskiej, Tadeuszowi Kotarbińskiemu i Leonowi Petrażyckiemu


2004 - W Warszawie zmarła Erna Rosenstein, malarka, poetka, współzałożycielka tzw. Grupy Krakowskiej.


2005 - Sejm udzielił wotum zaufania rządowi Kazimierza Marcinkiewicza.


2006 - W Warszawie u zbiegu Alei Ujazdowskich i Alei Szucha odsłonięto pomnik Romana Dmowskiego.


2015 - W Hamburgu zmarł kanclerz Niemiec Helmut Schmidt z lat 1974-1982, socjaldemokrata, następca Willy'ego Brandta; podczas stanu wojennego wezwał obywateli RFN do wysyłania Polakom paczek z pomocą.


2018 – Na placu Marszałka Józefa Piłsudskiego w Warszawie odsłonięto pomnik prezydenta RP Lecha Kaczyńskiego.


2019 – W Myślenicach zmarł Jan Byrczek, kontrabasista, założyciel i pierwszy redaktor naczelny „Jazz Forum”, w latach sześćdziesiątych prezes Polskiej Federacji Jazzowej, a następnie współtwórca i sekretarz generalny Europejskiej i Międzynarodowej Federacji Jazzowej. Był członkiem kilku zespołów – Tria Krzysztofa Komedy, Tria Andrzeja Trzaskowskiego, Kwartetu Andrzeja Kurylewicza, Sekstetu Jerzego Miliana.


Zobacz także

2023-01-15, godz. 07:00 Kalendarium historyczne na dziś 15 stycznia » więcej 2023-01-15, godz. 01:30 Branka w 1863 Na początku października 1862 roku Aleksander Wielopolski zarządził pobór do armii carskiej. Branka została przeprowadzona w nocy z 14 na 15 stycznia 1863… » więcej 2023-01-14, godz. 07:00 Kalendarium historyczne na dziś 14 stycznia » więcej 2023-01-13, godz. 14:00 75 lat temu w Warszawie zainstalowano pierwszy po wojnie sygnalizator świetlny 75 lat temu - 13 stycznia 1948 roku - w Warszawie, na skrzyżowaniu Nowego Światu i Alei Jerozolimskich, zainstalowano pierwszy po wojnie sygnalizator świetlny… » więcej 2023-01-13, godz. 12:00 100 lat temu urodził się Adam Mularczyk, aktor i reżyser teatralny 100 lat temu, 13 stycznia 1923 roku urodził się w Krakowie Adam Mularczyk, aktor i reżyser teatralny. Zagrał między innymi w filmach: "Milion za Laurę”… » więcej 2023-01-13, godz. 10:00 100. rocznica urodzin Wojciecha Zamecznika, grafika, autora plakatów i fotografika Był wybitnym przedstawicielem polskiej szkoły plakatu, fotografem, eksperymentatorem w zakresie filmu i fotografii. 100 lat temu, 13 stycznia 1923 roku, urodził… » więcej 2023-01-13, godz. 08:00 Muzeum Solidarności Walczącej Wystawa w Muzeum Żołnierzy Wyklętych i Więźniów Politycznych PRL przygotowana przez Fundację Pomorska Inicjatywa Historyczna wspólnie ze Stowarzyszenie… » więcej 2023-01-13, godz. 08:00 Kalendarium historyczne na dziś 13 stycznia » więcej 2023-01-12, godz. 14:00 Dziś rocznica nominacji kardynalskiej prymasa Stefana Wyszyńskiego Mija 70 lat od nominacji kardynalskiej prymasa Stefana Wyszyńskiego. 12 stycznia 1953 roku Pius XII nadał mu godność kardynała - najwyższą po papieżu w… » więcej 2023-01-12, godz. 12:00 70 lat temu urodził Arkadiusz Rybicki, parlamentarzysta i opozycjonista w czasach PRL 70 lat temu - 12 stycznia 1953 roku - urodził się Arkadiusz Rybicki, parlamentarzysta, poseł Platformy Obywatelskiej, działacz społeczny, a także działacz… » więcej
56789
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »