Radio Opole » Aktualności historyczne » Aktualności historyczne » 65. rocznica strajku łódzkich tramwajarzy
2022-08-12, 10:00 Autor: Hubert Bekrycht / PAP

65. rocznica strajku łódzkich tramwajarzy

Strajk tramwajarzy w Łodzi 1957. Zajezdnia Dąbrowskiego. Brama wyjazdowa z terenu zajezdni w ulicę Kilińskiego [fot. fotopolska.eu / https://fotopolska.eu/123248,foto.html?o=b32800]
Strajk tramwajarzy w Łodzi 1957. Zajezdnia Dąbrowskiego. Brama wyjazdowa z terenu zajezdni w ulicę Kilińskiego [fot. fotopolska.eu / https://fotopolska.eu/123248,foto.html?o=b32800]
Mija 65 lat od rozpoczęcia strajku komunikacji miejskiej w Łodzi. W nocy z 12 na 13 sierpnia 1957 roku na ulice miasta nie wyjechały tramwaje, które stanowiły wówczas większość łódzkich pojazdów masowego transportu. Po dwóch dniach komunistyczne władze brutalnie stłumiły strajk.
Protest łódzkich tramwajarzy sprzed 65 lat miał podłoże socjalne. W II RP w Łodzi tramwajarze byli w hierarchii robotniczej prestiżową grupą zawodową. Po II wojnie światowej zaczęli tracić przywileje a ich zarobki nie wystarczały na utrzymanie rodziny.


Pierwszy strajk tramwajarzy był w 1946 roku. Latem 1957 roku znowu nastąpiło przesilenie. Pracownicy łódzkiej komunikacji miejskiej domagali się podwyżek i lepszych warunków zatrudnienia, m.in. przywrócenia tzw. kasy emerytalnej.


Jedna z bohaterek reportaży o strajku Zofia Matusiak, m.in. na antenach Polskiego Radia Łódź i TVP Łódź w 2007 i 2013 roku, opowiadała o swoich przeżyciach sprzed 65 lat łódzkiemu dziennikarzowi Hubertowi Bekrychtowi. „My wtedy naprawdę byliśmy wykorzystywani, źle wynagradzani, ale to, co zrobili z nami jest naprawdę karygodne” – wspominała Matusiak, która była wtedy konduktorką.


W nocy 13 sierpnia do zajezdni przyjechały wszystkie tramwaje. Podjęto decyzję o strajku. W mieście jedynym transportem były wtedy wojskowe ciężarówki. Władze przestraszyły się i zaczęły negocjować. Była to jednak – jak zwracają uwagę historycy - tylko perfidna gra komunistycznych służb. 14 sierpnia 1957 roku doszło do pacyfikacji strajkujących tramwajarzy. Funkcjonariusze i milicjanci przypuścili szturm.


„Po raz pierwszy na taką skalę wykorzystano utworzone rok wcześniej i owiane złą sławą Zmotoryzowane Odwody Milicji Obywatelskiej (ZOMO)” – powiedział PAP historyk i łódzki dziennikarz Zbigniew Natkański.


Zofia Matusiak pamięta ten dramat w nieistniejącej już zajezdni przy Dąbrowskiego. „Milicjanci doczepili się, jak ja to nazywam, jak dzika zwierzyna. Zaczęli bujać bramą, chcieli ją wyłamać. My podepchnęliśmy tramwaj, bo nie było prądu. Wtedy zaczęli przeskakiwać przez płot, otworzyli bramę i zaczęli nas tłuc”- relacjonowała.


Zofia Matusiak mówiła, że pasażerowie, pomimo strajku, popierali protestujących tramwajarzy. „Przed zajezdniami były tłumy łodzian. Podawali nam papierosy i coś do picia. Młodzież śpiewała +Oto dziś dzień krwi i chwały+. Mówili – strajkujcie, nie dajcie się” – wspominała kilkanaście lat temu kobieta.


Władze jednak stłumiły strajk. Potem odbywały się w Łodzi pokazowe procesy przywódców protestu. W sumie represjonowano ponad 500 osób.


W łódzkim Miejskim Przedsiębiorstwie Komunikacyjnym podtrzymywana jest pamięć o „zapomnianym strajku” – jak w Łodzi nazywa się protesty sprzed 65 lat. „Powstawały o nich artykuły - m.in. historyka i dziennikarza Włodzimierza Domagalskiego, książki - +Niepokorni w MPK+ historyków Krzysztofa Lesiakowskiego i Artura Ossowskiego, oraz filmy, reportaże telewizyjne a także audycje radiowe - m.in. +Zapomniany strajk+ Huberta Bekrychta” – przypominał kilka lat temu wieloletni szef Solidarności w łódzkim MPK Krzysztof Frątczak.


„Dzięki temu, że robotnicy w Łodzi zobaczyli w 1957 roku prawdziwą solidarność pracowniczą tramwajarzy i całej załogi, w sierpniu 1980 roku możliwy był kolejny strajk w MPK, strajk, który poprowadził m.in. legendarny pierwszy szef łódzkiej Solidarności Andrzej Słowik” – podsumował Zbigniew Natkański.

Zobacz także

2022-10-05, godz. 14:16 Pierwszy pociąg odjeżdża o 14:44! Przypomną drogę powstańców warszawskich do Stalagu 344 Lamsdorf Happening pt. "Tu byli" w kilku opolskich pociągach POLREGIO upamiętni 78. rocznicę pierwszego transportu powstańców warszawskich do Stalagu 344 Lamsdorf… » więcej 2022-10-05, godz. 13:07 IPN zabiega o upamiętnienie miejsca na terenie byłego niemieckiego obozu pracy z czasów II wojny światowej IPN zabiega o upamiętnienie na terenie byłego niemieckiego obozu pracy z czasów II wojny światowej w Wrocławiu - Arbeitslager Burgweide. Pozostałości po… » więcej 2022-10-05, godz. 12:00 Zapraszamy na dzisiejszą audycję "Tak Było Naprawdę" Zapraszamy na audycję "Tak Było Naprawdę", tj. środa 5.10 o godz. 22:05, na antenie głównej Radio Opole » więcej 2022-10-05, godz. 11:07 Zabytkowy Dom Księcia wystawiony na sprzedaż za 10,3 mln zł Położony w centrum Częstochowy zabytkowy tzw. Dom Księcia, zbudowany 110 lat temu na zamówienie wielkiego księcia Michała Romanowa, został wystawiony na… » więcej 2022-10-05, godz. 10:32 Otwarto wystawę „Szlaki Nadziei. Odyseja Wolności” Wystawa „Szlaki nadziei” opowiada o narodzie, który kocha wolność, o tych którzy chcieli o nią walczyć, ale także o zagrożeniu obecnym także dziś… » więcej 2022-10-05, godz. 09:31 78 lat temu powstańcza radiostacja "Błyskawica" nadała ostatnią audycję 78 lat temu radiostacja "Błyskawica" wyemitowała ostatnią audycję, podczas której odczytano "Apel Rady Jedności Narodowej do Ludów Świata" - nadajnik zniszczono… » więcej 2022-10-05, godz. 08:00 Kalendarium historyczne na dziś 5 października.. » więcej 2022-10-04, godz. 12:00 Podpisano umowę o współpracy IPN z Uzbeckimi Archiwami Państwowymi Zakładamy, że w uzbeckich archiwach znajdują się dokumenty zupełnie nieznane polskim archiwistom. Znamy główne miejsca pochówku Polaków, ale zakładamy… » więcej 2022-10-04, godz. 11:00 Zawieszone śledztwo IPN ws. obławy augustowskiej Pion śledczy IPN w Białymstoku zawiesił śledztwo w sprawie tzw. obławy augustowskiej. W Polsce przeprowadzone zostały wszelkie możliwe czynności procesowe… » więcej 2022-10-04, godz. 10:08 Muzeum Auschwitz szykuje się do konserwacji baraku Muzeum Auschwitz zamierza poddać konserwacji poobozowy barak murowany, który znajduje się na terenie byłego obozu Auschwitz II-Birkenau. Podczas wojny mieściła… » więcej
12345
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »