Radio Opole » Kartka z kalendarza » Kartka z kalendarza » Kartka z kalendarza
2022-11-24, 00:01 Autor: PAP

Kartka z kalendarza

Dziś mija 70 lat od chwili, kiedy powołano w Opolu Ekspozyturę Rozgłośni Polskiego Radia w Katowicach.

1227 - Podczas zjazdu w Gąsawie zamordowany został książę krakowski Leszek Biały.


1644 - W Warszawie uroczyście odsłonięto kolumnę króla Zygmunta III Wazy.


1838 - W Paryżu powstała Biblioteka Polska.


1857 - W Warszawie założono wydawnictwo Gebethner i Wolff.


1858 - W Warszawie zmarł Wincenty Krasiński, generał, uczestnik wojen napoleońskich, dowódca pułku szwoleżerów gwardii cesarskiej; w Królestwie Polskim senator-wojewoda, dowódca dywizji gwardii; przeciwnik Powstania Listopadowego; generał armii rosyjskiej, senator, członek Rady Państwa; w latach 1855-1856 p.o. namiestnika Królestwa Polskiego; ojciec Zygmunta Krasińskiego, poety, dramatopisarza, prozaika i filozofa.


1861 - W Kamieńcu Podolskim urodził się Józef Kallenbach, historyk literatury.


1875 - W Krakowie urodził się Xawery Dunikowski, rzeźbiarz, malarz.


1891 - W Krakowie urodziła się Maria Pawlikowska-Jasnorzewska, poetka, dramatopisarka; córka znanego malarza Wojciecha Kossaka i siostra satyryczki Magdaleny Samozwaniec; autorka zbiorów poezji "Niebieskie migdały", "Różowa magia", "Pocałunki".


1899 - W Chojnacie koło Skierniewic urodził się Jan Adam Maklakiewicz, kompozytor, pedagog; dyrektor filharmonii w Krakowie (1945-1947) oraz w Warszawie (1947-1948).


1904 - W Warszawie przy ul. Rakowieckiej władze carskie uruchomiły więzienie karne; w okresie okupacji niemieckiej oraz w latach stalinizmu więziono, torturowano oraz mordowano w nim przywódców Polskiego Państwa Podziemnego i działaczy niepodległościowych.


1906 - W Poznaniu zmarł Florian Stablewski, arcybiskup poznański i gnieźnieński, prymas Polski w latach 1891-1906.


1908 - W Kijowie urodził się Aleksander Ford, reżyser, autor filmów "Krzyżacy", "Ulica Graniczna", "Pierwszy dzień wolności", "Młodość Chopina" i "Ósmy dzień tygodnia".


1909 - W Charkowie urodził się Jerzy Toeplitz, krytyk filmowy, współtwórca szkolnictwa filmowego w Polsce i Australii, w latach 1956-68 rektor Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej w Łodzi; teoretyk kina, autor sześciotomowej "Historii sztuki filmowej".


1928 - W Poznaniu urodził się Lech Ordon, aktor.


1932 - We Lwowie urodził się Andrzej Kurylewicz, kompozytor, pianista, trębacz, puzonista, dyrygent.


1944 - Stanisław Mikołajczyk ustąpił z funkcji premiera rządu RP.


1944 - W Barwałdzie Średnim koło Wadowic doszło do katastrofy kolejowej, w wyniku której zginęło około 130 osób, a ponad 100 zostało rannych.


1947 - W Krakowie przed Najwyższym Trybunałem Narodowym rozpoczął się pierwszy proces oświęcimski; oskarżono w nim 40 członków załogi obozowej, w tym byłego komendanta KL Auschwitz Arthura Liebehenschela, szefa obozowego Gestapo Maksa Grabnera, jednego z zastępców komendanta Hansa Aumeiera, szefową obozu kobiecego w Birkenau Marię Mandl i kierownika krematoriów Ericha Muhsfeldta; zapadły 23 wyroki śmierci, dwa zostały zmienione na dożywocie, sześciu oskarżonych zostało skazanych na dożywotnie więzienie, jedna osoba została uniewinniona, pozostali otrzymali kary od 3 do 15 lat więzienia.


1960 - W Londynie zmarł Ferdynand Goetel, pisarz i publicysta; w 1943 r. w porozumieniu z Delegaturą Rządu RP na Kraj był członkiem delegacji zaproszonej przez władze niemieckie do Katynia.


1961 - W Warszawie urodził się Kuba Sienkiewicz, muzyk, lider zespołu "Elektryczne gitary".


1982 - Stan wojenny: Sąd Wojewódzki we Wrocławiu skazał Władysława Frasyniuka, działacza podziemnej Solidarności, na sześć lat więzienia.


1984 - Utworzono Ogólnopolskie Porozumienie Związków Zawodowych (OPZZ), jego przewodniczącym został Alfred Miodowicz.


1986 - Premiera filmu "Kronika wypadków miłosnych" w reżyserii Andrzeja Wajdy.


1987 - W Krakowie zmarł Karol Bunsch, pisarz, autor książek historycznych, publicysta, tłumacz.


1989 - W Moskwie premier Tadeusz Mazowiecki spotkał się z sekretarzem generalnym KC KPZS Michaiłem Gorbaczowem.


1994 - Podczas koncertu zespołu Golden Life w hali Stoczni Gdańskiej wybuchł pożar, w wyniku którego zginęło 7 osób, a ponad 300 odniosło obrażenia.


2007 - W Warszawie zmarł Jerzy Ofierski, aktor, pisarz i dziennikarz.


2008 - W Krakowie zmarł Jerzy Goliński, aktor, reżyser teatralny, pedagog; w latach 1990-1992 dyrektor naczelny i artystyczny Teatru im. Juliusza Słowackiego w Krakowie.


2011 – W Warszawie zmarł Andrzej Mandalian, poeta, prozaik, tłumacz, scenarzysta filmowy. W 1976 roku podpisał protest przeciwko zmianom w konstytucji. Publikował w wydawanym w drugim obiegu piśmie "Zapis". Posługiwał się kryptonimem X-666. Tłumaczył z rosyjskiego m.in. poezje Maryny Cwietajewej, Osipa Mandelsztama, Bułata Okudżawy, Josifa Brodskiego. Dwukrotnie nominowany do Nagrody Literackiej Nike: w 2004 za "Strzęp całunu" i w 2008 za "Poemat odjazdu".

Zobacz także

2023-01-28, godz. 10:49 Kartka z kalendarza 1573 - Podczas sejmu konwokacyjnego posłowie uchwalili akt konfederacji warszawskiej, dotyczący m.in. tolerancji religijnej; sygnatariusze aktu obiecywali "pokój… » więcej 2023-01-27, godz. 07:30 Kartka z kalendarza 1527 - Wojska litewskie pod wodzą księcia Konstantego Iwanowicza Ostrogskiego odniosły wielkie zwycięstwo w bitwie pod Olszanicą, na terytorium dzisiejszej… » więcej 2023-01-26, godz. 08:38 Kartka z kalendarza 1340 - Król Anglii Edward III ogłosił się królem Francji i wylądował w Gandawie. 1521 - W czasie trwającej od 1519 roku wojny polsko-krzyżackiej obrońcy… » więcej 2023-01-24, godz. 07:56 Kartka z kalendarza 41 - Został zamordowany, wraz z żoną Cezonią i córką Julią Druzyllą, cesarz rzymski Kaligula. 76 - Urodził się Hadrian, cesarz rzymski z dynastii… » więcej 2023-01-23, godz. 07:48 Kartka z kalendarza 971 - Potężny ostrzał prowadzony przez kuszników armii dynastii Song zdziesiątkował słonie bojowe wojsk południowej dynastii Han. Była to ostatnia bitwa… » więcej 2023-01-22, godz. 08:00 Kartka z kalendarza 1863 - Wybuch Powstania Styczniowego: Komitet Centralny Narodowy wydał manifest, w którym ogłosił się Tymczasowym Rządem Narodowym i wezwał "naród Polski… » więcej 2023-01-21, godz. 08:00 Kartka z kalendarza 1850 - W Maluszynie koło Radomska urodził się Józef Ostrowski, ziemianin, członek Stronnictwa Polityki Realnej; poseł do rosyjskiej Dumy (1906-1910); w latach… » więcej 2023-01-20, godz. 08:00 Kartka z kalendarza 1320 - W katedrze na Wawelu odbyła się koronacja królewska Władysława I Łokietka. 1616 - W Wiśniczu urodził się Jerzy Sebastian Lubomirski, marszałek… » więcej 2023-01-19, godz. 08:00 Kartka z kalendarza 1354 - Rzeszów otrzymał nowy przywilej lokacyjny i prawa miejskie od króla Kazimierza Wielkiego. Tę datę uznaje się za początek pisanej historii Rzeszowa… » więcej 2023-01-18, godz. 08:00 Kartka z kalendarza 1271 - Zmarła Małgorzata Węgierska, księżniczka, dominikanka, mistyczka, stygmatyczka, święta Urodziła się w 1242 roku. 1493 - W Piotrkowie Trybunalskim… » więcej
12345
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »