Radio Opole » Kartka z kalendarza » Kartka z kalendarza » Kartka z kalendarza
2022-10-06, 00:05 Autor: Bolesław Bezeg / PAP

Kartka z kalendarza

68 lat temu - 6 października 1954 r. uwięziony na rozkaz władz PRL prymas Polski kardynał Stefan Wyszyński został przewieziony do zamienionego na obóz odosobnienia zrujnowanego klasztoru franciszkanów w Prudniku Lesie.
Kalendarium historyczne

1289 - Urodził się Wacław III z dynastii Przemyślidów, król węgierski (1301-1305), od 1305 r. czeski i polski; zamordowany w 1306 r.

1409 – Wielka wojna z zakonem krzyżackim: wojska króla Władysława II Jagiełły zajęły okupowaną przez krzyżaków Bydgoszcz.

1609 – Wojska dowodzone przez hetmana wielkiego litewskiego Jana Karola Chodkiewicza pokonały Szwedów w bitwie nad Gawią w Inflantach.

1667 - Bitwa pod Podhajcami; 10-tysięczna armia polska pod dowództwem hetmana Jana Sobieskiego powstrzymała w niej dwukrotnie liczniejsze oddziały kozacko-tatarskie.

1672 - Wojska tureckie zakończyły oblężenie Lwowa.

1745 - W Warszawie urodził się Franciszek Smuglewicz, malarz, rysownik.

1788 - W Warszawie rozpoczęły się obrady Sejmu, który uchwalił Konstytucję 3 Maja i przeszedł do historii jako Sejm Wielki.

1866 - urodził się Stanisław Janowski, polski malarz, ilustrator, scenograf

1873 - W Londynie zmarł Paweł Edmund Strzelecki, geolog, geograf, podróżnik, odkrywca, wybitny badacz Australii.

1876 - urodził się Jan Bułhak, artysta fotograf, teoretyk, krytyk i publicysta, określanym mianem "ojca polskiej fotografii".

1887 - W Poznaniu zmarła Bibianna Moraczewska, pisarka, działaczka niepodległościowa, kulturalna i społeczna, zaangażowana w działalność Entuzjastek, pierwszego polskiego środowiska feministycznego.

1889 - W Russowie koło Kalisza urodziła się Maria Dąbrowska, pisarka, publicystka, tłumaczka; autorka m.in. powieści "Noce i dnie" oraz "Dzienników".

1889 - W Dubnie urodził się Jan Pohoski, polityk, członek Polskiej Organizacji Wojskowej, działacz PSL "Wyzwolenie", w 1940 r. zamordowany przez Niemców w Palmirach.

1904 – Powstała Politechnika Gdańska (jako Wyższa Szkoła Techniczna).

1907 - W Warszawie urodził się Jeremi Wasiutyński, astrofizyk.

1919 - W Warszawie urodziła się Barbara Fijewska, aktorka, reżyserka, choreografka.

1930 - W Rogowie urodził Brunon Hołyst, prawnik, autor prac z zakresy kryminalistyki i kryminologii.

1930 - W Łodzi urodził się Edward Skórzewski, reżyser filmów fabularnych i dokumentalnych.

1933 - W Krakowie odbyły się obchody 250. rocznicy Bitwy pod Wiedniem, w których wziął udział marszałek Józef Piłsudski. Na Błoniach Krakowskich odbyła się największa w dziejach Polski rewia kawalerii, która miała zademonstrować siłę i gotowość Wojska Polskiego na wypadek wojny z Niemcami.

1933 - W Bielszowicach urodził się Marian Foik, lekkoatleta, srebrny medalista Igrzysk Olimpijskich w Tokio (1964), nazywany "białą błyskawicą".

1939 - koniec bitwy pod Kockiem. Ostatnia potyczka kampanii wrześniowej z użyciem regularnego wojska. Pod Wolą Gułowską złożyły broń jednostki Samodzielnej Grupy Operacyjnej "Polesie".

1941 - W Klecku Niemcy rozstrzelali około 4 tys. Żydów.

1942 - W Krośnie urodził się Marian Filar, prawnik, polityk.

1943 - W Rogowie w powiecie Radomsko urodziła się Elżbieta Starostecka, aktorka.

1946 - Działalność rozpoczęła Politechnika Krakowska.

1949 - W Świnoujściu urodził się Jerzy Hausner, prof. ekonomii; wicepremier i minister w rządach Leszka Millera (2001-2004) oraz Marka Belki (2004-2005); autor planu naprawy finansów publicznych tzw. planu Hausnera, członek Rady Polityki Pieniężnej w latach 2010 - 2016.

1952 - We Włocławku urodził się Jerzy Engel, trener, działacz piłkarski; w latach 2000-2002 selekcjoner reprezentacji Polski, z którą awansował do mistrzostw świata rozgrywanych w Japonii i Korei Południowej (2002).


1953 - W Gdańsku urodził się Jerzy Owsiak, dziennikarz, szef fundacji Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy.

1961 - W Toruniu z powodu zamknięcia przez władze komunistyczne Zakonnego Niższego Seminarium Duchownego doszło do manifestacji i starć z milicją.

1964 - W Łodzi urodziła się Manuela Gretkowska, pisarka, felietonistka, działaczka społeczna, założycielka Partii Kobiet.

1965 - Urodził się Mateusz Pospieszalski, muzyk i kompozytor, członek zespołów VooVoo, Tie Break, autor muzyki do filmów "Balanga", "Sezon na leszcza".

1967 - Premiera filmu Pawła Komorowskiego "Stajnia na Salwatorze", z Januszem Gajosem, Tadeuszem Łomnickim i Ryszardą Hanin w rolach głównych.

1970 - W Warszawie zmarł Julian Przyboś, poeta awangardowy, eseista, teoretyk literatury, członek POW, uczestnik wojny polsko-bolszewickiej.

1971 - Bracia Jerzy i Ryszard Kowalczykowie wysadzili w powietrze aulę Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Opolu, gdzie następnego dnia miała odbyć się uroczysta akademia z okazji święta MO i SB.

1972 - Premiera filmu "Bolesław Śmiały" w reżyserii Witolda Lesiewicza.

1979 - W Człuchowie urodziła się Kamilla Baar, aktorka teatralna i filmowa, znana m.in. z komedii sensacyjnej Juliusza Machulskiego "Vinci".

1990 - W Warszawie zmarł Henryk Vogelfaenger, aktor, prawnik, popularny "Tońko" z duetu "Wesołej Lwowskiej Fali", żołnierz Dywizji Pancernej generała Maczka, po wojnie przebywał na emigracji.

1991 - Premiera filmu "Podwójne życie Weroniki" w reżyserii Krzysztofa Kieślowskiego.

2000 - W Warszawie otwarto Most Świętokrzyski.

2000 – zmarła Olga Siemaszko, jedna z najważniejszychpolskich ilustratorek.

2011 - W Europejskim Trybunale Praw Człowieka odbyła się rozprawa ws. skarg katyńskich. Rząd Rosji dowodził, że Trybunał nie ma "jurysdykcji czasowej", by rozpatrywać skargi dotyczące faktów sprzed 70 lat. Polska strona odpowiadała, że zbrodnia katyńska jako zbrodnia wojenna nie ulega przedawnieniu.

2014 - W Paryżu zmarł Igor Mitoraj, polski rzeźbiarz, tworzący we Francji i Włoszech, autor prac w brązie marmurze, nawiązujących estetyka do dzieł antycznych.
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »