Radio Opole » Kartka z kalendarza » Kartka z kalendarza » Kartka z kalendarza
2022-01-26, 03:57 Autor: Bolesław Bezeg

Kartka z kalendarza

115 lat temu - 25 stycznia 1907 roku polski ruch narodowy na Śląsku odniósł swój największy sukces: Deputowanymi do Reichstagu zostało pięciu Polaków w tym Adam Napieralski, Maciej Mielżyński i Wojciech Korfanty.
Sukces ten był efektem taktycznego sojuszu zawartego przez dwa główne polskie nurty do tej pory zajadle się zwalczające: endecji i środowiska ugodowego obozu „Katolika”. Do tej pory śląscy Polacy wchodzili do niemieckiego parlamentu wyłącznie jako kandydaci Niemieckiej Partii Centrum.

Analiza wyników głosowania wykazała, że na zwycięstwo obozu narodowego złożyły się głosy odebrane Centrum i socjaldemokracji.

Koło Polskie istniało w sejmie pruskim od 1848 roku i kontynuowało swoją działalność po zjednoczeniu Niemiec i ustanowieniu Reichstagu parlamentem II Rzeszy Niemieckiej. Koło polskie początkowo skupiało posłów polskich, którymi wówczas zostawali głównie ziemianie z Wielkopolski. Później także pojawili się posłowie ze Śląska, Pomorza i Mazur.

Jego głównymi celami była walka o prawa Polaków w ramach państwa pruskiego. Polscy posłowie walczyli o autonomię dla Księstwa Poznańskiego, żądali pełni praw dla języka polskiego w pruskiej administracji, domagali się przyzwolenia rządu na tworzenie polskich instytucji kulturalnych i gospodarczych. Starali się też o utworzenie w Poznaniu polskiego uniwersytetu, co udało się dopiero w roku 1919.

Skupienie działań koła na sprawach wielkopolskich było źródłem niezadowolenia śląskich i pomorskich posłów, co ostatecznie doprowadziło do rozbicia Koła Polskiego w Reichstagu. Wszak śląscy parlamentarzyści na czele z Wojciechem Korfantym mieli kogo reprezentować.

Podczas ostatniego przed I wojną światową spisu ludności cesarstwa Prus posługiwanie się językiem polskim zadeklarowało 53 proc. mieszkańców rejencji opolskiej, niemieckim posługiwało się 40 proc. ludności, a pozostałe 7 proc. zadeklarowało się jako obywatele dwujęzyczni.

Zobacz także

2022-05-25, godz. 00:01 Kartka z kalendarza 74 lata temu 25 maja 1948 roku w warszawskim więzieniu przy ul. Rakowieckiej strzałem w tył głowy wykonano wyrok na rotmistrzu Witoldzie Pileckim, człowieku… » więcej 2022-05-24, godz. 00:06 Kartka z kalendarza 77 lat temu 24 maja 1945 roku oddział AK-Delegatury Sił Zbrojnych na Kraj dowodzony przez majora Mariana Bernaciaka "Orlika" stoczył w Lesie Stockim na Lubelszczyźnie… » więcej 2022-05-23, godz. 00:09 Kartka z kalendarza 388 lat temu - 23 maja 2022 roku w Paczkowie wybuchł pożar, który strawił większą część miasta. » więcej 2022-05-20, godz. 00:01 Kartka z kalendarza 593 lata temu w Głogówku doszło do negocjacji, w efekcie których książę opolski pan na Głogówku Bolesław V Wołoszek przystąpił do pustoszących Śląsk… » więcej 2022-05-19, godz. 00:01 Kartka z kalendarza 542 lata temu – 19 maja 1480 roku w Krakowie zmarł Jan Długosz – wybitny polski historyk, geograf, heraldyk i duchowny, autor słynnej Kroniki oraz wychowawca… » więcej 2022-05-18, godz. 00:05 Kartka z kalendarza 230 lat temu – 18 maja 1792 roku wybuchła wojna polsko-rosyjska, zwana wojną w obronie Konstytucji 3 maja. » więcej 2022-05-17, godz. 00:03 Kartka z kalendarza 191 lat temu 17 maja 1931 roku w toku powstania listopadowego wojska polskie odniosły zwcięstwo nad Rosjanami w bitwie pod Nurem. » więcej 2022-05-16, godz. 00:02 Kartka z kalendarza 228 lat temu - 16 maja 1794 roku – król Prus Fryderyk Wilhelm II ogłosił przystąpienie do wojny z Insurekcją kościuszkowską. » więcej 2022-05-13, godz. 07:18 Kartka z kalendarza 672 lata temu 13 maja 1350 roku w Łowiczu król Kazimierz III Wielki zawarł sojusz antykrzyżacki z królem Danii Waldemarem IV. » więcej 2022-05-12, godz. 00:07 Kartka z kalendarza 96 lat temu - 12 maja 1926 roku w Warszawie pod dowództwem marszałka Józefa Piłsudskiego rozpoczął się przewrót majowy. » więcej
12345
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »