Radio Opole » O polskość Śląska Opolskiego » Posłuchaj cyklu » O polskość Śląska Opolskiego 08.05.2021
2021-05-08, 08:00 Autor: Wiktor Krzewicki

O polskość Śląska Opolskiego 08.05.2021

[Fot.Autor nieznany, Maciej Mielżyński,1921, domena publiczna]
[Fot.Autor nieznany, Maciej Mielżyński,1921, domena publiczna]
Trwają wciąż obchody setnej rocznicy wybuchu III powstania śląskiego. W niedzielę 2 maja w ogólnopolskich uroczystościach na Górze Świętej Anny uczestniczył prezydent Andrzej Duda, który oddał hołd powstańcom śląskim. W czasie trzeciej insurekcji w drugiej połowie maja toczyły się tam zaciekłe boje.
Już w pierwszym dniu dyktatorem III powstania ogłosił się Wojciech Korfanty. To właśnie on wydał odezwę do Ludu Śląskiego. Dowódcą wojskowym powstania został pułkownik Maciej Mielżyński W czasie insurekcji występował pod pseudonimem Nowina -Doliwa.

Przypomnijmy jego wojskową drogę. W 1920 roku wstąpił do Wojska Polskiego. W styczniu następnego roku już jako podpułkownik kawalerii z doświadczeniem walki w powstaniu wielkopolskim. został oddelegowany na Górny Śląsk. Początkowo pełnił funkcję zastępcy dowódcy. Dokładnie 100 lat temu w kwietniu 1921 roku został dowódcą tajnej organizacji wojskowej Dowództwo Obrony Plebiscytu.

W chwili wybuchu III powstania śląskiego Dowództwo Obrony Plebiscytu zostało przekształcone w Naczelną Komendę Wojsk Powstańczych. I właśnie wówczas Mielżyński stanął na czele III powstania śląskiego. Jak się okazało nie sprawdził się jako dowodzący powstaniem. W związku z tym 31 maja 1921 roku został odwołany z zajmowanego stanowiska i pod koniec 1921 roku przeniesiony w stan spoczynku.

Sześć lat później został właścicielem Gołębiewa pod Tczewem, gdzie przebywał aż do 1939 roku. Rok później przeniósł się do Wiednia, gdzie zmarł w 1944 roku.

Warto też przypomnieć, że Mielżyński był długoletnim prezesem Zjednoczonych Związków Powstańczych i Wojackich. Należał też do Związku Powstańców Śląskich. Był autorem wydanego 90 lat temu pamiętnika: Wspomnienia i przyczynki do historii III powstania górnośląskiego.

Na wybuch powstania mieli też wpływ wojskowi związani z II Oddziałem Sztabu Ministerstwa Spraw Wojskowych. Decyzję o wsparciu insurgentów podjął szef „Dwójki” i wiceminister ppłk Bogusław Miedziński, oczywiście za przyzwoleniem Piłsudskiego.

Niewątpliwie akcją zainspirowaną przez II Oddział Sztabu Generalnego Wojska Polskiego była Akcja Mosty przygotowana przez Grupę Wawelberga, która kierował kapitan Tadeusz Puszczyński również oficer słynnej przedwojennej „Dwójki”.

Nie był to jedyny oficer sił powstańczych mający także stopień oficerski w Wojsku Polskim. Większość oficerów biorących udział w III powstaniu śląskim pochodziła spoza Górnego Śląska, głównie z Poznańskiego, Galicji i Zagłębia Dąbrowskiego. I o tym też trzeba pamiętać wspominając w tych dniach trzecią śląską insurekcję.
O polskość Śląska Opolskiego 08.05.2021

Zobacz także

2021-07-31, godz. 08:00 O polskość Śląska Opolskiego 31.07.2021 84 lata temu w lipcu wygasła Konwencja Genewska. Niemcy wykorzystali ten fakt do wzmożenia represji. Niespełna miesiąc później zaczęły się masowe are… » więcej 2021-07-24, godz. 08:00 O polskość Śląska Opolskiego 24.07.2021 W czasie konferencji paryskiej przeszło 102 lata temu strona polska przekonywała uczestników, że Śląsk zamieszkuje przede wszystkim ludność polska. Delegacja… » więcej 2021-07-17, godz. 08:00 O polskość Śląska Opolskiego 17.07.2021 Właśnie dzisiaj mija 79 lat od rozpoczęcia procesu w Katowicach, w czasie którego ks. Jan Macha został skazany przez niemiecki sąd na śmierć przez ścięcie… » więcej 2021-07-10, godz. 08:00 O polskość Śląska Opolskiego 10.07.2021 80 lat temu 1 lipca 1931 roku na Pasiece w Opolu otwarto w nowej siedzibie polski konsulat generalny. Miał on być oparciem dla Polaków zamieszkujących w Opolu… » więcej 2021-07-03, godz. 08:00 O polskość Śląska Opolskiego 03.07.2021 Powstania Śląskie potwierdziły niezłomność walki Polaków o polski Śląsk .W trzech insurekcjach wzięło udział kilkadziesiąt tysięcy powstańców… » więcej 2021-06-28, godz. 10:10 O polskość Śląska Opolskiego 26.06.2021 W cyklu "O polskość Śląska Opolskiego" tematem dzisiejszej audycji były dokonania i życie polskiego działacza, publicysty, pisarza i wydawcy Karola Mia… » więcej 2021-06-21, godz. 12:04 O polskość Śląska Opolskiego 19.06.2021 Zapraszamy na audycję "O polskość Śląska Opolskiego", w której mówiliśmy o jednym z najwybitniejszych śląskich duchownych XIX w. ks. Janie Alojzym F… » więcej 2021-06-14, godz. 16:51 O polskość Śląska Opolskiego 12.06.2021 W audycji o 214. rocznicy urodzin księdza Antoniego Stabika, popularnego na Śląsku kaznodziei, językoznawcy i autora polskich wierszy. Był pierwszym badaczem… » więcej 2021-06-08, godz. 11:12 O polskość Śląska Opolskiego 05.06.2021 W audycji wspominaliśmy sylwetkę wybitnego polskiego księdza i literata Norberta Bończyka, który położył wielkie zasługi dla budzenia polskiej świadomości… » więcej 2021-05-29, godz. 08:00 O polskość Śląska Opolskiego 29.05.2021 Kilka miesięcy po zakończeniu III powstania śląskiego zapadła decyzja odnośnie granicy polsko- niemieckiej na Górnym Śląsku. Do Rzeczypospolitej włączono… » więcej
12345
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »