Radio Opole » Kraj i świat
2023-03-27, 18:10 Autor: PAP

NSA: zawieszenie terminów administracyjnych w pandemii nie dotyczy spraw podatkowych

Obowiązujące w początkach pandemii w 2020 r. zawieszenie terminów administracyjnych nie dotyczy terminów przedawnienia zobowiązań podatkowych - wynika z poniedziałkowej uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego. Jak dodał NSA przepisu nie można ponadto interpretować na niekorzyść podatników.

"Spór w tym konkretnym przypadku powinien być rozstrzygnięty na korzyść podatnika" - wskazano w ustnym uzasadnieniu poniedziałkowej uchwały NSA podjętej w składzie siedmiu sędziów Izby Finansowej. Według NSA rozumienie spornej regulacji "w sposób stawiający podatnika w niekorzystnej sytuacji, ponieważ w efekcie przedłuża bieg terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych, jest niedopuszczalne".


Sprawa została zainicjowana pytaniem prawnym trojga sędziów NSA w październiku zeszłego roku. NSA rozpatrywał wtedy skargę kasacyjną podatnika od wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego oddalającego odwołanie od decyzji naczelnika łódzkiego Urzędu Celno–Skarbowego w sprawie podatku od towarów i usług za końcówkę 2015 r.


Fiskus w zaskarżonej decyzji uznał, że podatnik musi uregulować swoje zobowiązanie, gdyż w międzyczasie zawieszeniu uległ bieg terminu przedawnienia zobowiązań w podatku od towarów i usług za październik i listopad 2015 r. W związku z powyższym zobowiązania za te okresy jeszcze nie uległy przedawnieniu, co według zwykłych zasad powinno nastąpić po upływie pięciu lat.


W decyzji urzędu powołano się na przepis ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19. Zgodnie z tą regulacją "w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19, bieg przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów (...) nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu".


Jak wyliczono przepis ten obowiązywał przez ponad 70 dni w początkach pandemii - od 14 marca do 23 maja 2020 r. Został uchylony nowelizacją ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2.


Podczas rozpatrywania sprawy pojawiła się wątpliwość, na ile regulacja podatkowe są częścią prawa administracyjnego, o którym mowa w przepisie. W pytaniu trojga sędziów NSA wskazano, że przedstawione zagadnienie budzi poważne wątpliwości i ma znaczenie nie tylko dla rozpoznania skargi kasacyjnej, w związku z którą zostało sformułowane, ale "także innych spraw, oczekujących na rozstrzygnięcie przez NSA, gdzie sądy administracyjne pierwszej instancji różnie oceniały zastosowanie tego przepisu przez organy podatkowe".


Wątek ten rozwinął w swoim stanowisku dla NSA sprzed kilkunastu dni Rzecznik Praw Obywatelskich. Zaznaczył, że praktyka pokazała, iż sporny przepis "stosowany był przez organy podatkowe w sposób niejednolity, wręcz instrumentalny, tak, aby finalnie osiągnąć cel profiskalny".


"W sprawach, w których zastosowanie tej regulacji powodowało dla podatnika korzystny skutek w postaci wydłużenia terminu do dokonania czynności warunkującej prawo do zwolnienia podatkowego, prezentowano stanowisko, że jest to niedopuszczalne i twierdzono wówczas, że prawo podatkowe nie należy do prawa administracyjnego" - wskazywał Rzecznik.


Jak dodawał odmiennie działo się jednak w przypadku, gdy w interesie organu podatkowego pozostawało wydłużenie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Wówczas za podstawę prawną uznawano sporny przepis uzasadniając, że przepisy prawa podatkowego są częścią prawa administracyjnego. "Taki stan budzi absolutny sprzeciw z punktu widzenia organu stojącego na straży konstytucyjnych praw i wolności obywatelskich" - podkreślał w związku z tym RPO.


W uchwale będącej odpowiedzią na to zagadnienie NSA orzekł w poniedziałek, że sporny przepis ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z COVID-19 w brzmieniu obowiązującym w początkach pandemii "nie dotyczy wstrzymania, rozpoczęcia i zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych".


"W literaturze i orzecznictwie podkreśla się odrębność prawa podatkowego, bądź finansowego, oraz jego autonomię w stosunku do innych gałęzi prawa, w szczególności prawa administracyjnego" - mówił w uzasadnieniu uchwały NSA sędzia-sprawozdawca Bartosz Wojciechowski.


Sędzia dodał, że wskazuje się, iż "prawo podatkowe służy ochronie interesu publicznego, a nie praw jednostki (...) regulacje prawa administracyjnego kształtują na ogół sytuację adresata normy na przyszłość, tymczasem przepisy prawa podatkowego materialnego odnoszą się z reguły do stanów faktycznych zaistniałych wcześniej".


Zdaniem NSA za odrębnością tej gałęzi prawa "przemawia także koncepcja autonomii prawa podatkowego, która dotyczy konieczności stosowania zwrotów charakterystycznych dla niego tylko w kontekście właśnie tej dziedziny prawa".


Dlatego, według NSA, skoro w spornym przepisie w sposób wyraźny i jednoznaczny nie wymieniono prawa podatkowego, to "należy uznać, że nie wolno tego dopowiadać, czy też doprecyzowywać interpretatorowi". Tym bardziej, że - jak dodano - w innych przepisach związanych z pandemią odwoływano się wprost do prawa podatkowego - na przykład w kwestii przedłużenia terminu na złożenie deklaracji podatkowej. (PAP)


autorzy: Marcin Jabłoński, Mikołaj Małecki


mja/ mml/ mok/


Kraj i świat

2024-05-01, godz. 19:20 Paryż - kierownikowi obiektów w Lille skradziono dwa komputery Dwa komputery należące do kierownika odpowiedzialnego za obiekty olimpijskie w Lille zostały skradzione z samochodu zaparkowanego w mieście we wtorek - poinformowała… » więcej 2024-05-01, godz. 19:10 Kalisz/ Ruszyły 64. Kaliskie Spotkania Teatralne 1 maja ruszyły 64. Kaliskie Spotkania Teatralne. Pierwsze dwa wyjazdowe przedstawienia odbywają się w środę w Gdańsku. Ten najstarszy z festiwali teatralnych… » więcej 2024-05-01, godz. 19:00 Piłkarski PP - Uryga: zawsze marzyłem, żeby osiągnąć coś więcej z Wisłą Kraków 'To dla mnie duża sprawa. Jestem wychowankiem Wisły Kraków, więc zawsze marzyłem, żeby osiągnąć coś więcej z tym klubem niż tylko regularne występowanie… » więcej 2024-05-01, godz. 18:50 Turniej ATP w Madrycie - porażka Alcaraza w ćwierćfinale Rosjanin Andriej Rublow, rozstawiony z nr siódmym, wygrał 4:6, 6:3, 6:2 z turniejową 'dwójką' Carlosem Alcarazem i awansował do półfinału tenisowego Masters… » więcej 2024-05-01, godz. 18:50 Turcja/ MSZ: dołączymy do sprawy przeciw Izraelowi w MTS ws. ludobójstwa w Strefie Gazy Szef MSZ Turcji Hakan Fidan oświadczył w środę, że jego kraj dołącza do sprawy wniesionej do Międzynarodowego Trybunału Sprawiedliwości przez Republikę… » więcej 2024-05-01, godz. 18:30 Pleszew/ Policja poszukuje sprawcy zastrzelenia ciężarnej łani jelenia Policja z Pleszewa (Wielkopolskie) poszukuje sprawcy zastrzelenia ciężarnej łani jelenia. Za ten czyn grozi do 3 lat więzienia - poinformowała PAP oficer… » więcej 2024-05-01, godz. 18:30 Małopolskie/ Śmiertelny wypadek podczas rozbiórki dachu budynku gospodarczego Jedna osoba zginęła, a trzy zostały ranne w wyniku zawalenia się ściany budynku gospodarczego w miejscowości Dębno (Małopolskie). Do tragedii doszło w… » więcej 2024-05-01, godz. 18:20 Naczelny Rabin Polski o próbie podpalenia synagogi: monitoring w rękach policji (krótka2) Po próbie podpalenia Synagogi Nożyków w Warszawie monitoring został przekazany policji - poinformował w środę naczelny rabin Polski Michael Schudrich. Wiceprzewodnicząca… » więcej 2024-05-01, godz. 18:20 Izrael/ Netanjahu: nie zgodzę się na koniec wojny w zamian za porozumienie ws. zakładników Premier Izraela Benjamin Netanjahu powiedział w środę sekretarzowi stanu USA Antony'emu Blinkenowi, że nie zgodzi się zakończenie wojny z Hamasem w zamian… » więcej 2024-05-01, godz. 18:20 Eschborn-Frankfurt - zwycięstwo Belga Van Gilsa Belg Maxim Van Gils z Lotto Dstny wygrał kolarski klasyk Eschborn - Frankfurt nad Menem (201,5 km), zaliczany do najwyższej kategorii UCI World Tour. Jedyny… » więcej
78910111213
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »