Radio Opole » Aktualności historyczne » Aktualności historyczne » Muzeum Pamięci Sybiru wzbogaciło się o nowe e…
2024-02-16, 13:00 Autor: Sylwia Wieczeryńska, Izabela Próchnicka/PAP

Muzeum Pamięci Sybiru wzbogaciło się o nowe eksponaty

Grafika poglądowa - Witold Pruszkowski, Na zesłanie w Sybir, 1893 [graf. wikipedia/domena publiczna]
Grafika poglądowa - Witold Pruszkowski, Na zesłanie w Sybir, 1893 [graf. wikipedia/domena publiczna]
Płaskorzeźba wykonana z chleba przez powstańca styczniowego, a także pamiątki - fotografie, dokumenty, korespondencja - po osobach deportowanych na Wschód - wzbogaciły zbiory Muzeum Pamięci Sybiru w Białymstoku.
Muzeum Pamięci Sybiru jest ogólnopolską instytucją zajmującą się m.in. tematyką deportacji Polaków na Wschód. Muzeum powołane zostało w 2017 r., jego siedzibę, która znajduje się w starych wojskowych magazynach przy ul. Węglowej, otwarto w 2021 roku.
W zbiorach muzeum znajduje się ponad 9,7 tys. eksponatów. Instytucja stara się je stale powiększać; w ubiegłym roku - jak podaje instytucja - trafiło ponad 1,8 tys. eksponatów. W większości to darowizny przekazane przez Sybiraków, ich potomków, bliskich, osoby zainteresowane tematyką deportacji, a także koła i oddziały Związku Sybiraków.

Jak powiedziała PAP kierownik działu zbiorów w Muzeum Pamięci Sybiru Katarzyna Śliwowska, jednym z najcenniejszych eksponatów pozyskanych w ubiegłym roku jest płaskorzeźba przedstawiająca Matkę Boską i Dzieciątkiem, a wykonana przez powstańca styczniowego Ignacego Wieczffińskiego. To dar przekazany przez Archiwum Krakowskiej Prowincji Zakonu Karmelitów Bosych.

Płaskorzeźba wykonana jest z chleba, a na odwrocie znajduje się napis z dedykacją tego dzieła bratu Ignacego, Władysławowi. Śliwowska powiedziała, że Ignacy razem ze swoim bratem za udział w powstaniu trafili to żytomierskiego więzienia, a tam z przydziałowego więziennego chleba Ignacy wykonał płaskorzeźbę.

Śliwowska zwróciła uwagę, że w muzeum niewiele jest pamiątek związanych z powstaniem styczniowym, dlatego płaskorzeźba ma ogromne znaczenie historyczne i naukowe. "O jego unikalności świadczy również materiał, z którego został wykonany – chleb. W muzealnej kolekcji znajduje się kilka eksponatów wykonanych właśnie z chleba (różańce), ale powstały one w latach 40. XX w." - dodała.

Do zbiorów trafiły też pamiątki po Sybirakach. Jednym z darów są pamiątki po Aleksandrze Wilczyńskim, który przed II wojną światową pracował jako gajowy w jednym z nadleśnictw. Śliwowska przybliżając jego biografię wskazała, że 10 lutego 1940 roku został deportowany na Wschód, a w 1941 roku dołączył do tworzonej na terenie Związku Sowieckiego Armii Andersa. Po wojnie Wilczyński emigrował do Argentyny, gdzie założył rodzinę.

Wśród pamiątek są m.in. fotografie sprzed II wojny światowej, wśród których można znaleźć te przedstawiające pracowników Lasów Państwowych. Śliwowska zaważyła, że stanowią one ważne źródło do badań tej grupy zawodowej w kontekście lutowej deportacji. Innymi ważnymi przekazanymi pamiątki są legitymacja członkowska Stowarzyszenia Polskich Kombatantów w Argentynie należąca do Wilczyńskiego oraz broszura "W dwudziestą rocznicę bitwy o Monte Cassino".

Śliwowska zaznaczyła, że dla muzeum, które bada losy także Sybiraków, którzy po wojnie nie wrócili już do Polski, takie pamiątki są ważnym materiałem do poznania historii. Dodała, że dodatkowo pamiątki po Wilczyńskim pozwolą "przyjrzeć się szerzej środowisku Polonii w Argentynie i jego działalności w kontekście pielęgnowania pamięci o ojczyźnie".
Duży zbiór pamiątek, ponad 200, trafił po rodzinie Stanisława Fudali. Stanisław został deportowany na Wschód razem z matką i bratem w kwietniu 1940 roku; ich ojciec, który przed wybuchem II wojny światowej pracował jako sędzia, został aresztowany w 1939 roku i rozstrzelany.

Śliwowska powiedziała, że przekazane pamiątki obrazują historię pobytu rodziny na zesłaniu i jest to - jak podkreśliła - "niezwykle obszerny materiał do badań nie tylko historii rodziny Fudali, ale również innych deportowanych". Do zbiorów trafiły m.in. dokumenty wystawiane przez lokalne władze, dotyczące dostawy określonych produktów czy odbioru ziarna, zaświadczenia i karty pracy z brygady traktorzystów, w której pracował Stanisław, czy jego zeszyty, wykonane z sowieckich gazet. Bogaty zbiór stanowi korespondencja, otrzymywana przez matkę od zesłańców przebywających w okolicznych miejscowościach. Wśród przekazanych pamiątek znalazły się również nożyczki oraz ręcznie wykonany słownik polsko-niemiecki.

Zbiory muzeum wzbogacił też m.in. dar białostockiego oddziału Związku Sybiraków. Do muzeum trafiły pamiątki po Sybirakach, gromadzone przez wiele lat w Muzeum Sybiraków działającym przy kościele św. Ducha w Białymstoku. Wśród nich jest m.in. sztandar Akmolińskiego Hufca ZHP z Kazachstanu.

Jak podkreśla muzeum, każdy eksponat, który trafia, jest szczegółowo badany i opisywany. "Analizujemy jego historię, pochodzenie i stan zachowania, określamy parametry techniczne, takie jak: wymiary, materiał i technikę wykonania oraz czas i miejsce powstania" - podaje instytucja.

Część pamiątek, które trafiają do zbiorów, można poznać podczas zmienianego co miesiąc w eksponatu miesiąca.

Zobacz także

2024-02-16, godz. 11:00 "Encyklopedia Solidarności. Opozycja w PRL 1976-1989" Piąty tom wydawnictwa "Encyklopedia Solidarności. Opozycja w PRL 1976-1989" zostanie zaprezentowany w lubelskim oddziale Instytutu Pamięci Narodowej. W publikacji… » więcej 2024-02-16, godz. 09:00 83. rocznica pierwszego zrzutu cichociemnych na teren okupowanej Polski [DŹWIĘK] W Warszawie uczczono 83. rocznicę pierwszego zrzutu cichociemnych na teren okupowanej Polski. » więcej 2024-02-16, godz. 07:30 Kalendarium historyczne 16 lutego » więcej 2024-02-15, godz. 16:00 Muzeum Auschwitz zorganizuje „Akademię dla nauczycieli z Polski” Seminarium „Akademia dla nauczycieli z Polski” przygotowuje należące do Muzeum Auschwitz centrum edukacyjne. Jego dyrektor Andrzej Kacorzyk zapowiedział… » więcej 2024-02-15, godz. 14:00 Asperger - zbrodniarz zwany "przyjacielem dzieci" Hans Asperger brał udział w eksterminacji dzieci. Był jednym z austriackich lekarzy, który uczestniczyli w zbrodniach na pacjentach szpitali psychiatrycznych… » więcej 2024-02-15, godz. 11:45 45 lat temu wybuch zniszczył warszawską Rotundę 45 lat temu, 15 lutego 1979 roku, potężny wybuch gazu zniszczył warszawską Rotundę, w której mieściła się placówka PKO Banku Polskiego. Zginęło 49… » więcej 2024-02-15, godz. 09:00 83. rocznica pierwszego zrzutu cichociemnych na teren okupowanej Polski 83 lata temu, w nocy z 15 na 16 lutego 1941 roku, na teren okupowanego kraju zostali zrzuceni pierwsi cichociemni, czyli polscy żołnierze elitarnej jednostki… » więcej 2024-02-15, godz. 07:30 Kalendarium historyczne 15 lutego » więcej 2024-02-14, godz. 15:16 Obchody 82. rocznicy powstania Armii Krajowej w Opolu Była największą armią podziemną podczas II wojny światowej. Dokładnie 82 lata temu Związek Walki Zbrojnej został przekształcony w Armię Krajową. Przed… » więcej
6667686970
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »