Radio Opole » Kultura i rozrywka
2014-04-18, 12:54 Autor: Radio Opole

Skąd przykicał wielkanocny zając?

Przynosi prezenty na Wielkanoc. Dawniej pełnił funkcję magiczną. W mitologii germańskiej symbolizował płodność i witalność. – To właśnie w kulturze niemieckiej swoje korzenie ma tradycja związana z wielkanocnym zajączkiem. Obecnie jej znaczenie uległo banalizacji – wyjaśnia prof. Teresa Smolińska.

- Zając w mitach indogermańskich występował jako symbol światła i wiosennej odnowy. Generalnie w kulturze prapragermańskiej jako zwierzę, które jest niezwykle płodne, chowa się w bruzdach ziemi, pozostaje w bliskim związku z ziemią, był symbolem ciągłej odnowy życia – dodaje prof. Smolińska.

Jak podkreśla nasza rozmówczyni, na Górnym Śląsku zajączek pojawił się w okresie międzywojennym. Dawniej szczególnie popularny był w tej części Wielkopolski, która była pod zaborem pruskim.

Jak wygląda tradycja z związana z zającem rozdającym prezenty?

- Dla zająca szykuje się gniazdka w ogrodzie, w sadzie. Są one wypełnione specjalnie dla dzieci jajeczkami – wyjaśnia prof. Smolińska. – Po II wojnie światowej to były takie jajeczka nie najlepszej jakości z lukrowanego cukru i kolorowane na różne sposoby. Dzieci szukały tych jajeczek, sądząc, że to zając je przynosi. Później cukrowe jajeczka wątpliwej jakości smakowej zastąpiono różnego rodzaju innymi słodyczami i ozdobami wielkanocnymi. Im bliżej naszych czasów do tego koszyczka czy gniazdeczka wkłada się kolorowe mydełka czy różne kolonialne rzeczy – dodaje prof. Smolińska

Jak dawniej wyglądał zwyczaj szukania prezentów, które przynosił zajączek?

- Pamiętam moje wielokrotne rozmowy ze zmarłym już twórcą ludowym Jerzym Lipką z Gogolina, który przypominał o symbolice tego zajączka – kontynuuje opowieść prof. Smolińska. – Otóż pan Jerzy jeszcze jako mały chłopiec musiał biec do sadu, bo tylko na zewnątrz, poza domem ten zając przychodził. Zanim można było szukać gniazdka zająca, należało opukiwać drzewa. To było magiczne zachowanie, bo należało uderzać w te drzewa, potrząsać gałęziami, żeby je budzić do życia, żeby je w ten sposób mobilizować do obfitego dawania owoców. Mówił mi pan Lipka, że małe dzieci uderzały tylko w pień drzewa. Młodzieńcy natomiast potrząsali gałęziami. Dla młodzieży gniazdka były umiejscowione na drzewie, natomiast dla maluchów gdzieś tam na przykład pod krzakiem agrestu – dodaje prof. Smolińska.

 Katarzyna Zawadzka

Kultura i rozrywka

2023-03-16, godz. 09:00 Wystawa ilustracji i spotkanie autorskie w bibliotece Wojewódzka Biblioteka Publiczna w Opolu zaprasza na spotkanie autorskie i wystawę ilustracji do książek znanej polskiej ilustratorki. » więcej 2023-03-15, godz. 20:00 Nowa kolekcjonerska moneta NBP upamiętnia Józefa Kurasia, pseudonim "Ogień" Józef Kuraś, pseudonim 'Ogień' - to jeden z żołnierzy wyklętych, którego wizerunek upamiętniono na dziesięciozłotówce. Do emisji trafiła kolejna srebrna… » więcej 2023-03-15, godz. 17:55 Rozstrzygnięto wojewódzki finał wiedzy o "Solidarności" Choć tych czasów nie mogą pamiętać, to nie znaczy, że nie mają na ten temat dużej wiedzy. W Opolu odbył się wojewódzki finał konkursu 'Olimpiada Solidarności… » więcej 2023-03-15, godz. 13:48 Fundamenty pomnika, a w nich kapsułę czasu odkryto przy okazji prac przy DK46 Odsłonięcia kapsuły, która znajdowała się w specjalnej niszy, na wysokości Górki Hanuszowskiej, w okolicach Nysy, dokonali pracownicy firmy Budimex. » więcej 2023-03-15, godz. 07:56 Muzeum w Kluczborku otwiera jubileuszową wystawę Z okazji 770-lecia Kluczborka, Muzeum im. Jana Dzierżona proponuje szereg działań jubileuszowych. Wśród nich także dzisiejsze (15.03) otwarcie wystawy '70… » więcej 2023-03-14, godz. 15:05 W Salonie Opolskiej Nauki dziś wykład o roślinach. Wygłosi go prof. Sylwia Nowak Towarzystwo Przyjaciół Opola powołało w ubiegłym roku cykl spotkań zatytułowany Salon Opolskiej Nauki. W ramach tych wydarzeń z opolanami spotykają się… » więcej 2023-03-13, godz. 17:54 "Turystyczna szkoła" zawitała do Skarbimierza. Uczniowie wybrali się na wirtualną wycieczkę po kraju Jak ciekawa turystycznie jest Polska? - mogą przekonać się dzieci i młodzież z gminy Skarbimierz. Do miejscowej podstawówki przyjechało Mobilne Centrum… » więcej 2023-03-13, godz. 15:30 Nauka ekologii poprzez kulturę. Ruszyła akcja "Mamy rady na odpady" [ZDJĘCIA] W Teatrze Ekostudio w Opolu zainaugurowano wojewódzką akcję 'Mamy rady na Odpady'. To kampania edukacyjna zorganizowana przez samorząd województwa, która… » więcej 2023-03-13, godz. 14:00 Opole reprezentowane na Targach Książki w Poznaniu Międzynarodowe Targi Poznańskie od lat organizują Targi Książki. W tegorocznej edycji uczestniczyło także Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego prezentując… » więcej 2023-03-12, godz. 17:00 Opolskie Dziouchy zrobiły "Krąg kobiet" w niedzielne południe Kilkanaście kobiet uczestniczyło w dzisiejszym (12.03) 'Kręgu kobiet' w Opolu. Spotkanie zorganizowane w Centrum Aktywizacji Społecznej to część kończącej… » więcej
116117118119120121122
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »