Radio Opole » Kraj i świat
2024-06-02, 09:50 Autor: PAP

Białystok/ Miasto chce odnowić pomnik Wielkiej Synagogi

Pomnik upamiętniający ofiary spalenia przez Niemców w czerwcu 1941 roku Wielkiej Synagogi chcą wyremontować władze Białegostoku. Według różnych przekazów, niemieckie oddziały spędziły do Synagogi od 600 do 1 tys. Żydów i podłożyły ogień.

Wielka Synagoga, która znajdowała się przy ul. Bożniczej (obecnie Suraskiej) została wzniesiona w centrum Białegostoku w latach 1909-1913. W okresie międzywojennym była najokazalszą synagogą białostocką i cieszyła się największym prestiżem wśród wszystkich bożnic tego miasta.


W ocenie historyków dramat, który rozegrał się tam 27 czerwca 1941 roku (data zwana jest "czarnym piątkiem"), był początkiem eksterminacji ludności żydowskiej w Białymstoku. Według różnych przekazów (dokładnych danych brak) niemieckie oddziały spędziły do Wielkiej Synagogi od ok. 600-700 do tysiąca Żydów, uwięziły tych ludzi w środku i podłożyły ogień.


Z pożaru ocalało tylko kilkanaście osób. Ludziom tym udało się uciec, bo tylne okno otworzył - narażając własne życie - polski dozorca Józef Bartoszko. Jego relacja znajduje się w Żydowskim Instytucie Historycznym. Niemcy przeprowadzili też wtedy obławę na ulicach i podpalili żydowską dzielnicę, gdzie zginęło kolejnych ok. tysiąca osób.


Wydarzenia te upamiętnia pomnik, który znajduje się w miejscu synagogi, a przedstawia spaloną kopułę świątyni. Co roku odbywają się tu uroczystości. Pomnik - jak podaje Wirtualny Sztetl - odsłonięto w sierpniu 1995 roku, a ufundowany został przez Żydów wywodzących się z Białegostoku oraz władze miasta. Przy pomniku znajduje się tablica pamiątkowa z napisem: "Święty nasz wspaniały przybytek stał się pastwą ognia, 27 czerwca 1941 r. 2000 Żydów niemieccy mordercy spalili w nim żywcem".


Miasto chce odnowić monument. Jak powiedział PAP zastępca prezydenta miasta Rafał Rudnicki, władzom miasta zależy na upamiętnianiu miejsc związanych z historią Białegostoku sprzed II wojny światowej i okresu tej wojny, także - jak podkreślił - związanych ze społecznością żydowska. "Stąd też przetarg na odnowienie Pomnika Wielkiej Synagogi, miejsca niezwykle ważnego" - zaznaczył Rudnicki.


W przetargu miasto szuka podmiotu, który odnowi otoczenie pomnika, a także oczyści, zabezpieczy i odmaluje samą konstrukcję pomnika. Mają się też znaleźć tablice oraz pojawić informacja o twórcach pomnika. Oferty można składać do 6 czerwca. Natomiast same prace mają potrwać do dwóch miesięcy od podpisania umowy - wynika z informacji zamieszczonych w Biuletynie Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego w Białymstoku.


Przed II wojną światową w Białymstoku żyło około 50 tys. Żydów, miasto było znaczącym ośrodkiem kultury i religii żydowskiej. Z tej społeczności, po powstaniu i wywózkach do obozów, ocalało kilkaset osób.(PAP)


autorka: Sylwia Wieczeryńska


swi/ rof/ js/


Kraj i świat

2024-07-31, godz. 21:10 Senat nie wniósł poprawek do nowelizacji ustawy w sprawie renty wdowiej Senat nie wniósł w środę poprawek do nowelizacji ustawy w sprawie renty wdowiej. Regulacja przewiduje, że drugie świadczenie będzie wypłacane od 1 lipca… » więcej 2024-07-31, godz. 21:10 Paryż/piłka nożna - czerwona kartka słynnej Brazylijki Marty Jedna z najlepszych piłkarek w historii 38-letnia Brazylijka Marta dostała czerwoną kartkę za faul na Hiszpance podczas meczu grupowego igrzysk w Paryżu i… » więcej 2024-07-31, godz. 21:00 Paryż/pływanie - Szwedka Sjoestroem najszybsza na 100 m st. dowolnym Utytułowana Szwedka Sarah Sjoestroem zdobyła złoty medal igrzysk w Paryżu w pływackim wyścigu na 100 metrów stylem dowolnym. Drugie miejsce zajęła Amerykanka… » więcej 2024-07-31, godz. 21:00 Paryż/gimnastyka sportowa - Japończyk Oka złotym medalistą w wieloboju Japończyk Shinnosuke Oka zdobył w hali Bercy złoty medal igrzysk olimpijskich w Paryżu w gimnastycznym wieloboju. Pozostałe medale przypadły zawodnikom Chin… » więcej 2024-07-31, godz. 20:50 W Warszawie otwarto wystawę poświęconą powstańcom represjonowanym przez bezpiekę Powstanie Warszawskie było dowodem na to, że Polacy są narodem gotowym do walki o najważniejsze dla nas wartości, nawet w obliczu przeważających sił wroga… » więcej 2024-07-31, godz. 20:50 Wenezuela/ Opozycja: służby podległe reżimowi zabiły co najmniej 16 osób Funkcjonariusze służb bezpieczeństwa podległych reżimowi prezydenta Maduro zabili w Wenezueli od poniedziałku co najmniej 16 uczestników antyrządowych… » więcej 2024-07-31, godz. 20:40 Al-Dżazira: w izraelskim nalocie na Strefę Gazy zginęło dwóch naszych dziennikarzy Pracownicy katarskiej telewizji Al-Dżazira, dziennikarz Ismail al-Ghoul i operator kamery Rami al-Rifi, zginęli w środę w izraelskim nalocie na okolice obozu… » więcej 2024-07-31, godz. 20:40 Apel Pamięci przed pomnikiem Powstania Warszawskiego Przedstawiciele władz państwowych, władz Warszawy, powstańcy i mieszkańcy miasta biorą udział w Apelu Pamięci na pl. Krasińskich, przed pomnikiem Powstania… » więcej 2024-07-31, godz. 20:40 Prezydent Duda: Powstanie Warszawskie stanowi moralną podstawę naszej niepodległości (krótka2) Powstanie Warszawskie stanowi moralną podstawę naszej niepodległości - powiedział w środę wieczorem w Warszawie na placu Krasińskich w przeddzień 80… » więcej 2024-07-31, godz. 20:30 Piłkarska LE – trener Wisły Kraków: wciąż jesteśmy w grze 'Wciąż jesteśmy w grze, jeszcze wszystko możliwe' - powiedział Kazimierz Moskal, trener piłkarzy Wisły przed czwartkowym, rewanżowym meczem 2. rundy eliminacji… » więcej
188189190191192193194
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »