Radio Opole » Kartka z kalendarza » Kartka z kalendarza » 30 kwietnia 2021
2021-04-30, 06:30 Autor: Bolesław Bezeg

30 kwietnia 2021

501 lat temu 30 kwietnia 1520 roku w toku wojny z Krzyżakami po dwumiesięcznym oblężeniu polskie pospolite ruszenie dowodzone przez kasztelana płockiego Piotra Kryskiego zdobyło krzyżacki zamek w Działdowie. 206 lat temu 30 kwietnia 1815 roku król Prus Fryderyk III Wilhelm wydał edykt powołujący rejencję opolską, zwyczajowo też nazywaną rejencją górnośląską. 495 lat temu 30 kwietnia 1526 roku opolski książę Janusz zwany Janem Dobrym nadał prawa miejskie i przywilej górniczy osadzie Tarnowskie Góry.
Kartka z Kalendarza 30 kwietnia 2021
Historia Tarnowskich Gór związana jest od początku z górnictwem. Jak w roku 1612 zanotował Walenty Roździeński w swoim rymowanym dziele „Officina ferraria” pierwszą bryłkę srebronośnej skały wyorał około roku 1490 chłop o nazwisku Rybka. Znalezienie srebra spowodowało najazd osadników i rozwój osady.

Dopiero jednak w roku 1526 książę opolski Janusz zwany Janem Dobrym nadał Tarnowskim Górom prawa miejskie i tzw. akt wolności górniczej. Dwa lata później książę wydał tzw. Ordunek Górny czyli ustawę regulującą zasady funkcjonowania kopalni w księstwie opolskim, uważaną za pierwsze na świecie prawo górnicze.

Wszystkie te dokumenty kontrasygnował wraz z księciem jego siostrzeniec Jerzy Hohenzollern von Ansbach przysposobiony do roli spadkobiercy po bezdzietnym księciu.
Nadanie praw miejskich a potem górniczych spowodowało szybki rozwój górnictwa nie tylko w okolicach Tarnowskich Gór, ale także w innych zasobnych w kruszce regionach księstwa opolskiego.

Wkrótce powstały kopalnie ołowiu i cynku w Bytomiu i w okolicach Gliwic. Rozwój górnictwa napędzał także rozwój handlu i usług, wokół sztolni wyrastały usługowo-handlowe osady. W Tarnowskich Górach wybudowano wówczas wiele istniejących do dziś kamienic. Za sprawą przywilejów książęcych Tarnowskie Góry stały się największym ośrodkiem górnictwa kruszcowego na Śląsku.

Po śmierci księcia Jana Dobrego, która nastąpiła w roku 1532 za sprawą Jerzego Hohenzollerna zaczęto lansować w księstwie reformację, której nowy dziedzic był wielkim rzecznikiem. Siłą rzeczy jednym z najważniejszych protestanckich ośrodków w księstwie opolskim stały się Tarnowskie Góry, gdzie powstał pierwszy murowany protestancki kościół a także szkoła ariańska.

Kres świetności Tarnowskich Gór położyła wojna 30-letnia. Gdyby nie związane z nią zniszczenia, kto wie, może to Tarnowskie Góry byłyby dziś stolicą naszego województwa.

Zobacz także

2021-09-10, godz. 06:18 Kartka z kalendarza 495 lat temu 10 września 1526 roku Sejm mazowiecki złożył przysięgę na wierność królowi Polskiemu, tym samym potwierdzając inkorporację Mazowsza do… » więcej 2021-09-09, godz. 06:20 Kartka z kalendarza 612 lat temu 9 września 1409 roku u progu wojny z zakonem krzyżackim Król Władysław II Jagiełło wydał skierowaną do duchowieństwa, panów świeckich… » więcej 2021-09-08, godz. 06:21 Kartka z kalendarza 53 lata temu 8 września 1968 roku podczas centralnych uroczystości dożynkowych na stadionie 10-lecia w Warszawie w proteście przeciwko inwazji wojsk układu… » więcej 2021-09-07, godz. 06:16 Kartka z kalendarza 257 lat temu 7 września 1764 roku na króla Polski wybrany został Stanisław August Poniatowski. 93 lata temu 7 września 1928 roku rozpoczął się pierwszy… » więcej 2021-09-06, godz. 06:22 Kartka z kalendarza 676 lat temu 6 września 1345 roku w toku wojny polsko-czeskiej w Pyzdrach w Wielkopolsce król Polski Kazimierz III Wielki i książę świdnicki Bolko II Mały… » więcej 2021-09-03, godz. 06:27 Kartka z kalendarza 158 lat temu w toku powstania styczniowego polscy powstańcy pokonali wojska rosyjskie w bitwie pod Panasówką. 86 lat temu 3 września 1935 roku do portu w Gdyni… » więcej 2021-09-02, godz. 06:22 Kartka z kalendarza 400 lat temu 2 września 1621 roku w toku tzw. II wojny polsko-tureckiej: rozpoczęła się trwająca osiem dni pierwsza bitwa pod Chocimiem. Bitwa, w której… » więcej 2021-09-01, godz. 06:23 Kartka z kalendarza 1006 lat temu 1 września 1015 roku podczas niemieckiego najazdu na Polskę dokonanego pod wodzą cesarza Henryka II Świętego wojska polskie dowodzone przez… » więcej 2021-08-31, godz. 06:26 Kartka z kalendarza 101 lat temu 31 sierpnia 1920 roku w toku wojny polsko-bolszewickiej sześć polskich pułków kawalerii rozbiło liczącą 20 pułków kawalerii bolszewicką… » więcej 2021-08-30, godz. 06:21 Kartka z kalendarza 362 lata temu 30 sierpnia 1659 roku w toku wojny polsko-szwedzkiej wojska polskie zwyciężyły w bitwie o Grudziądz. 320 lat temu 30 sierpnia 1701 roku w Słupsku… » więcej
12345
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »