Radio Opole » Kartka z kalendarza » Kartka z kalendarza » Kartka z kalendarza
2022-03-24, 00:01 Autor: Bolesław Bezeg

Kartka z kalendarza

77 lat temu 24 marca 1944 roku niemieccy żandarmi z posterunku w Łańcucie zamordowali dziewięcioosobową rodzinę Ulmów ze wsi Markowa oraz ośmioro ukrywających się u polskiej rodziny Żydów.
Ośmioosobowa rodzina Ulmów z Markowej na Podkarpaciu nie należała do zamożnych. Józef i Wiktoria oraz ich szóstka dzieci (spodziewali się siódmego) utrzymywali się z niewielkiego gospodarstwa rolnego. Było to jednak gospodarstwo prowadzone wzorcowo. Józef Ulma już jako dorosły człowiek podjął naukę w szkole rolniczej w Pilźnie, którą ukończył z wyróżnieniem.

W swoim gospodarstwie chętnie wprowadzał rozmaite inowacje: hodował pszczoły i jedwabniki, propagował wśród innych rolników uprawę warzyw i ogrodnictwo, założył pierwszą w okolicy szkółkę drzewek owocowych, ponadto działał społecznie jako bibliotekarz w Kole Młodzieży Katolickiej, a w wolnym czasie poświęcał się amatorskiej fotografii.

Podczas II wojny światowej, gdy Niemcy prowadzili systemową eksterminację ludności żydowskiej, Ulmowie przyjęli do swojego domu ośmioro Żydów, których przez około półtora roku ukrywali i żywili. Równocześnie Józef Ulma pomógł czwórce innych osób narodowosci żydowkiejzbudować w pobliskim lesie ziemiankę, a potem także im dostarczał żywność.

Niestety po jakimś czasie Niemcy odkryli ziemiankę i zamordowali jej mieszkańców, nie połaczyli jednak tej sprawy z rodziną Ulmów. Dopiero wiosną 1944 r. granatowy policjant, który chciał przywłaszczyć sobie gospodarstwo ukrywającej się u Ulmów żydowskiej rodziny, postanowił zadbać o to by prawowici właściciele nigdy nie powrócili i zawiadomił niemiecką żandarmerię o ukrywających się u Ulmów Żydach.

Polska była jedynym krajem w podbitej przez Niemców Europie, w którym obowiązywała kara śmierci dla całej rodziny za ukrywanie Żydów. Prawo takie wprowadzono ponieważ zjawisko ukrywania Żydów przez Polaków uznane zostało przez okupacyjne władze za problem masowy. Terror miał zniechęcić Polaków do sprzeciwu wobec Holokaustu.

Ofiarami teg oprawa stali się Józef i Wiktoria Umowie oraz ich szóstka dzieci w wieku od półtora roku do ośmiu lat. Dla oprawców nie stanowił przeszkody fakt, iż Wiktoria Ulmowa spodziewała się siódmego dziecka. Wraz z Ulmami rozstrzelano także wszystkich znalezionych w ich domu Żydów.

W roku 1995 małżeństwo Ulmów zostało pośmiertnie odznaczone medalem "Sprawiedliwy Wśród Narodów Świata", a 18 lat temu 24 marca 2004 r. w Markowej odsłonięto poświęcony im pomnik. W roku 2003 otwarty został także proces beatyfikacyjny rodziny Ulmów.

W 2016 r. w Markowej powstało Muzeum Polaków ratujących Żydów podczas II wojny światowej.

Zobacz także

2022-05-11, godz. 13:15 Kartka z kalendarza 449 lat temu 11 maja 1573 roku we wsi Kamień pod Warszawą, w pierwszej w Polsce wolnej elekcji został wybrany na króla Polski francuski królewicz, który… » więcej 2022-05-10, godz. 00:04 Kartka z kalendarza 202 lata temu - 10 maja 1820 roku - w konstytucyjnym Królestwie Kongresowym namiestnik króla Wielki Ksiażę Konstanty wydał dekret zawieszający wolność… » więcej 2022-05-09, godz. 00:10 Kartka z kalendarza 133 lata temu - 9 maja 1889 roku - Hrabia Władysław Zamoyski aby ratować lasy tatrzańskie kupił dobra zakopiańskie. » więcej 2022-05-06, godz. 00:08 Kartka z kalendarza 583 lata temu 6 maja 1439 roku w bitwie pod Grotnikami polska armia królewska rozgromiła polskich husytów pod wodzą Spytka z Melsztyna. » więcej 2022-05-05, godz. 00:08 Kartka z kalendarza 193 lata temu 5 maja 1829 roku otwarto Bibliotekę Raczyńskich w Poznaniu. » więcej 2022-05-04, godz. 00:01 Kartka z kalendarza 159 lat temu - 4 maja 1863 roku w toku Powstania styczniowego: w nocy z 4 na 5 maja oddział Ignacego Mystkowskiego urządził pod Stokiem zasadzkę na wojska… » więcej 2022-05-02, godz. 00:01 Kartka z kalendarza 605 lat temu - 2 maja 1417 roku w Sanoku król polski Władysław II Jagiełło ożenił się po raz trzeci - z Elżbietą z Pileckich. » więcej 2022-04-29, godz. 00:01 Kartka z kalendarza 82 lata temu – 29 kwietnia 1940 roku przebywający z wizytą w Warszawie Reichsführer-SS Heinrich Himmler polecił skierować do obozów koncentracyjnych „kontyngent… » więcej 2022-04-28, godz. 00:01 Kartka z kalendarza 502 lata temu – 28 kwietnia 1520 roku Król Polski Zygmunt I Stary wydał w Toruniu ordynację obrony kresów. » więcej 2022-04-27, godz. 00:01 Kartka z kalendarza 228 lat temu 27 kwietnia 1794 roku w toku Insurekcji Kościuszkowskiej wojska litewskie pokonały korpus rosyjski w bitwie pod Niemenczynem. » więcej
34567
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »