Radio Opole » Kartka z kalendarza » Kartka z kalendarza » Kartka z kalendarza
2022-01-24, 03:12 Autor: Bolesław Bezeg

Kartka z kalendarza

515 lat temu, 24 stycznia 1507 r., w wawelskiej katedrze odbyła się koronacja na króla Polski królewicza z dynastii Jagiellonów Zygmnta, który przeszedł do historii jako Zygmunt I Stary.
O Zygmuncie Starym chyba każdy co nieco słyszał: żonaty z włoską księżniczką Boną Sforzą, która przywiozłą do naszego kraju m.in. wloszczyznę i styl renesansowy w architeturze. Dzięki obrazowi Jana Matejki Każdy też słyszał o Hołdzie Pruskim z roku 1525, kiedy to dawny wielki mistrz krzyżacki, a obecnie książę pruski złożył hołd królowi Zygmuntowi na krakowskim Rynku.

Zwiedzając wawelskie wzgórze w Krakowie możemy podziwiać dzieła architektury epoki zygmuntowskiej - przebudowany w renesansowym stylu arkadowy dziedziniec Zamku Królewskiego oraz perłę polskiego renesansu - Kaplicę Zygmuntowską - mauzoleum ostatnich Jagiellonów.

Historycy pamiętają o zwycięskich wojnach Zygmunta z Krzyżakami i Moskwą. Ta ostatnia została spektakularnie pokonana w bitwie pod Orszą w roku 1514, co nie przeszkodziło jej zdobyć Smoleńska, który wraz z okolicznymi ziemiami na 97 lat stał się częścią carstwa moskiewskiego. Mimo to bilans wojen prowadzonych przez Zygmunta Starego wypada dla niego pozytywnie.

Zygmunt interesował się też sprawami morskimi. Planował wybudować polską flotę wojenną w oparciu o port w Elblągu, ale z braku pieniędzy postawił jak byśmy to dziś powiedzieli na outsorcing i zorganizował flotę kaperską (korsarską), w której pod polskimi banderami z powodzeniem walczyło dla Rzeczypospolitej kilkanaście zaopatrzonych w królewskie listy kaperskie (pełnomocnictwa) prywatnych okrętów.

Bardzo natomiast niewielu historyków wie o tym, bo wątek ten do niedawna był zwykle pomijany w burzliwej biografii Zygmunta Starego, że przed objęciem polskiego tronu przez siedem lat pełnił on w imieniu swego brata - króla czeskiego Władysława Jagiellończyka - funkcję namiestnika Śląska.

Trzeba przyznać, że Zygmunt Stary okazał się dobrym zarządcą. Mieszkańcy naszego regionu byli mu szczególnie wdzięczni za to, że podczas obrad Sejmu Śląskiego w Prudniku w roku 1506 wymógł na obradujących uchwałę o przeciwdziałaniu rozbojom i gwałtom, które były plagą ówczesnego Śląska. Uchwała nakładała na urząd Starosty Śląska obowiązek powołania pod broń 200 żołnierzy lekkiej jazdy, którzy byli odtąd odpowiedzialni za utrzymywanie porządku publicznego.

Zarządzając Śląskiem królewicz Zygmunt na swoją siedzibę wybrał Głogów. Utrzymywał tam liczny dwór, z którego pomocą sprawnie administrował powierzoną mu prowincją. Zamierzał dokonać gruntownej przebudowy miasta w stylu renesansowym, ściągnął nawet włoskich architektów, którzy rozpoczęli prace projektowe, jednak do inwestycji nie doszło, bo Zygmunt został odwołąny do Krakowa, gdy zmarł jego starszy brat - król Aleksander Jagiellończyk.

Zobacz także

2022-05-25, godz. 00:01 Kartka z kalendarza 74 lata temu 25 maja 1948 roku w warszawskim więzieniu przy ul. Rakowieckiej strzałem w tył głowy wykonano wyrok na rotmistrzu Witoldzie Pileckim, człowieku… » więcej 2022-05-24, godz. 00:06 Kartka z kalendarza 77 lat temu 24 maja 1945 roku oddział AK-Delegatury Sił Zbrojnych na Kraj dowodzony przez majora Mariana Bernaciaka "Orlika" stoczył w Lesie Stockim na Lubelszczyźnie… » więcej 2022-05-23, godz. 00:09 Kartka z kalendarza 388 lat temu - 23 maja 2022 roku w Paczkowie wybuchł pożar, który strawił większą część miasta. » więcej 2022-05-20, godz. 00:01 Kartka z kalendarza 593 lata temu w Głogówku doszło do negocjacji, w efekcie których książę opolski pan na Głogówku Bolesław V Wołoszek przystąpił do pustoszących Śląsk… » więcej 2022-05-19, godz. 00:01 Kartka z kalendarza 542 lata temu – 19 maja 1480 roku w Krakowie zmarł Jan Długosz – wybitny polski historyk, geograf, heraldyk i duchowny, autor słynnej Kroniki oraz wychowawca… » więcej 2022-05-18, godz. 00:05 Kartka z kalendarza 230 lat temu – 18 maja 1792 roku wybuchła wojna polsko-rosyjska, zwana wojną w obronie Konstytucji 3 maja. » więcej 2022-05-17, godz. 00:03 Kartka z kalendarza 191 lat temu 17 maja 1931 roku w toku powstania listopadowego wojska polskie odniosły zwcięstwo nad Rosjanami w bitwie pod Nurem. » więcej 2022-05-16, godz. 00:02 Kartka z kalendarza 228 lat temu - 16 maja 1794 roku – król Prus Fryderyk Wilhelm II ogłosił przystąpienie do wojny z Insurekcją kościuszkowską. » więcej 2022-05-13, godz. 07:18 Kartka z kalendarza 672 lata temu 13 maja 1350 roku w Łowiczu król Kazimierz III Wielki zawarł sojusz antykrzyżacki z królem Danii Waldemarem IV. » więcej 2022-05-12, godz. 00:07 Kartka z kalendarza 96 lat temu - 12 maja 1926 roku w Warszawie pod dowództwem marszałka Józefa Piłsudskiego rozpoczął się przewrót majowy. » więcej
12345
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »