Radio Opole » Kartka z kalendarza » Kartka z kalendarza » Kartka z kalendarza
2021-10-29, 06:20 Autor: Bolesław Bezeg

Kartka z kalendarza

410 lat temu 29 października 1611 roku w Warszawie przebywający w niewoli rosyjski car Wasyl IV Szujski złożył hołd polskiemu królowi Zygmuntowi III Wazie. 315 lat temu 29 października 1706 roku w toku III wojny północnej wojska saskie i rosyjskie oraz sprzymierzeni z nimi konfederaci sandomierscy popierający króla Augusta II Mocnego pokonali w bitwie pod Kaliszemsiły szwedzkie wspierające konfederatów warszawskich.
29 listopada: Dziś przypada 62 rocznica śmierci polskiego działacza narodowego z okresu plebiscytu na Śląsku Arki Bożka.

Arka Bożek urodził się 12 stycznia 1899 w Markowicach koło Raciborza. W jego domu mówiono po polsku i po czesku. Uczył się w niemieckiej szkole podstawowej a potem w szkole wieczorowej. Jego przywiązanie do kultury polskiej pojawiło się po przeczytaniu powieści Henryka Sienkiewicza „Krzyżacy”. Czytał ją w języku niemieckim. Nie bez znaczenia był także udział w uroczystości odsłonięcia Pomnika Grunwaldzkiego w Krakowie w roku 1910.

Podczas I wojny światowej zgłosił się na ochotnika do pruskiego wojska. Walczył we Francji i we Włoszech czterokrotnie odnosząc rany. W uznaniu zasług oraz odwagę awansowano go do stopnia sierżanta. W wojsku zetknął się z działaczami socjalistycznymi co zaowocowało nabraniem przez niego lewicowych przekonań. Z tego powodu po powrocie do Raciborza początkowo współpracował z komunistycznym Związkiem Spartakusa. Współpracę tę zerwał przekonawszy się, że organizacja ta nie popiera idei niepodległej Polski. Wtedy związał się z ruchem narodowym.

W jesiennych wyborach do samorządów gminnych w roku 1919 został radnym gminy Markowice. Równocześnie przejął po rodzicach 9-hektaorwe gospodarstwo i ożenił się z Jadwigą Komor. Zaangażował się także w działalność spółdzielczą. Współtworzył w powiecie raciborskim Polską Organizację Wojskową Górnego Śląska. W jej szeregach pełnił funkcję dowódcy 2 kompanii 4 pułku raciborskiego. W czasie I powstania śląskiego kierował akcją wysadzenia mostu na Odrze pod Raciborzem. Miało to na celu utrudnienie Niemcom przerzucenia wojsk w rejon ogarnięty powstaniem. Brał udział w akcji plebiscytowej, m.in. ochraniając polską manifestację w Raciborzu 2 maja 1920 r. stoczył serię walk z niemieckimi bojówkami próbującymi udaremnić polski wiec. Podczas III powstania śląskiego był łącznikiem pomiędzy powstańcami a aliancką Komisją Międzysojuszniczą w Opolu.

Po powstaniu był członkiem Polsko-Niemieckiej Komisji Mieszanej ds. Górnego Śląska, a następnie pełnił funkcję wiceprezesa I Dzielnicy Związku Polaków w Niemczech - był wiceprezesem I Dzielnicy. Gdy w 1924 roku wybrano go na wójta Markowic władze niemieckie zwlekały z zatwierdzeniem tego faktu przez trzy lata. Kandydując z ramienia Polsko-Katolickiej Partii Ludowej zdobył mandat posła na sejmiki: prowincjonalny w Opolu i powiatowy w Raciborzu.

W dniu 31 grudnia 1938 Gestapo nakazało mu opuścić Górny Śląsk. Wyjechał do Berlina i tam do maja 1939 roku pracował w centrali Związku Polaków w Niemczech. Po próbie zamordowania go przez Gestapo przez Pomorze uciekł do Katowic. Lata II wojny światowej spędził na emigracji. Po powrocie do Polski z ramienia PSL mianowano go wicewojewodą śląsko-dąbrowskim. W roku 1959 został odsunięty od funkcji publicznych. Arka Bożek zmarł 29 listopada 1954 roku w Katowicach.

Zobacz także

2022-07-15, godz. 00:03 Kartka z kalendarza 376 lat temu - 15 lipca 1646 roku została koronowana Ludwika Maria Gonzaga, żona Władysława IV Wazy, a następnie Jana II Kazimierza Wazy. Ludwika Maria Gonzaga… » więcej 2022-07-14, godz. 00:06 Kartka z kalendarza 196 lat temu - 14 lipca 1826 roku, Runęła wieża lwowskiego ratusza, niszcząc znaczną część obiektu i grzebiąc pod swymi gruzami 8 osób. » więcej 2022-07-13, godz. 00:05 Kartka z kalendarza 228 lat temu 13 lipca 1794 roku w toku Insurekcji kościuszkowskiej połączone wojska rosyjsko-pruskie rozpoczęły oblężenie Warszawy. » więcej 2022-07-12, godz. 00:03 Kartka z kalendarza 102 lata temu 12 lipca 1920 z powodu trwania wojny polsko-bolszewickiej Polski Komitet Olimpijski podjął decyzję o rezygnacji z udziału polskich zawodników… » więcej 2022-07-11, godz. 00:56 Kartka z kalendarza 365 lat temu - 11 lipca 1657 roku w toku najazdu znanego jako Potop Szwedzki wojska polsko-tatarskie zwyciężyły w bitwie pod Magierowem sprzymierzone ze szwedami… » więcej 2022-07-08, godz. 00:53 Kartka z kalendarza 102 lata temu - 8 lipca 1920 roku w toku wojny polsko-bolszewickiej, w zdobytym Tarnopolu bolszewicy proklamowali marionetkową Galicyjską Socjalistyczną Republikę… » więcej 2022-07-07, godz. 00:27 Kartka z kalendarza 78 lat temu – 7 lipca 1944 roku w toku operacji „Ostra Brama” oddziały Armii Krajowej działając wspólnie z Armią Czerwoną. Zdobyły Wilno. Następnie… » więcej 2022-07-06, godz. 00:24 Kartka z kalendarza 72 lata temu – 6 lipca 1950 roku pomiędzy Polską a Niemiecką Republiką Demokratyczną został podpisany układ zgorzelecki, w którym Niemcy uznali granicę… » więcej 2022-07-05, godz. 00:20 Kartka z kalendarza 415 lat temu - 5 lipca 1607 roku podczas tzw. Rokoszu Zebrzydowskiego wojska królewskie pokonały rokoszan w bitwie pod Guzowem. » więcej 2022-07-04, godz. 02:15 kartka z kalendarza 132 lat temu - 4 lipca 1890 r., w Krypcie Wieszczów w Katedrze na Wawelu odbył się powtórny pogrzeb szczątków Adama Mickiewicza » więcej
12345
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »