Radio Opole » Kartka z kalendarza » Kartka z kalendarza » 12 maja 2021
2021-05-12, 06:30 Autor: Bolesław Bezeg

12 maja 2021

370 lat temu 12 maja 1651 roku w toku powstania Chmielnickiego armia polska dowodzona przez hetmana polnego koronnego Marcina Kalinowskiego pokonała wojska kozacko-tatarskie w bitwie pod Kopyczyńcami. 95 lat temu 12 maja 1926 roku w Warszawie pod dowództwem marszałka Józefa Piłsudskiego rozpoczął się przewrót majowy. 208 lat temu – w maju 1813 roku na Opolszczyznę po raz drugi wkroczyła Wielka Armia Napoleona.
Kartka z Kalendarza 12 maja 2021
Przypomnijmy, że po raz pierwszy wojska napoleońskie stanęły na Śląsku w grudniu 1806 roku. Było to wkrótce po unicestwieniu przez Napoleona obu pruskich armii w symultanicznie rozegranych bitwach pod Jeną i Auersteadt.

Będący wówczas częścią królestwa Prus Śląsk stał się teatrem działania korpusów, którym postawiono za cel zdobycie śląskich twierdz. Wojska napoleońskie zdobyły wówczas m.in. Głogów, Wrocław i Brzeg, a oblegały także Srebrną Górę, Nysę i Koźle. Jednak w maju 1813 roku sytuacja była już diametralnie inna.

Pod koniec 1812 roku zima unicestwiła w Rosji liczącą ponad pół miliona żołnierzy Wielką Armię Napoleona. Jej niedobitki trafiły na Śląsk już wczesną wiosną 1813 roku. Byli to głównie Francuzi i ich niemieccy, włoscy lub hiszpańscy sojusznicy. Mówiąc o niemieckich sojusznikach mam tu na myśli Saksończyków, Westfalczyków czy Bawarów, bo Prusacy i Austriacy odstąpili od Francuzów już w czasie odwrotu spod Moskwy.

Wielu z tych rozbitków, którzy ocaleli z rosyjskiej zimy trafiło na Śląsk w stanie krańcowego wyczerpania i zakończyło życie w tutejszych lazaretach. Tak było m.in. w Opolu, gdzie kilka lat temu w sąsiedztwie kościoła na Górce odkryto szczątki napoleońskich żołnierzy zmarłych w zamienionym na lazaret dawnym klasztorze dominikańskim.

Wiosną 1813 roku śląskie szpitale i lazarety zapełniły się rannymi i chorymi z kampanii moskiewskiej.

Cesarz Napoleon jeszcze w zimie powróciwszy do Francji zebrał nową armię i wyruszył z nią na wschód naprzeciw rosyjskiemu najazdowi. W maju 1813 roku z nowymi siłami dotarł na Śląsk, gdzie odblokował trzymaną przez Francuzów i ich sojuszników a oblężoną już przez Prusaków twierdzę w Głogowie i ponownie zdobył Wrocław.

Na Opolszczyznę żołnierze nowej armii Napoleona jako regularne wojsko już nie dotarli, bowiem wkrótce kampania przeniosła się na zachód od Odry i zakończyła spektakularną bitwą pod Lipskiem.

Francuscy żołnierze latem 1813 roku trafili jednak do nas jako jeńcy. Najbardziej znana jest sprawa cudzoziemskiej, złożonej głównie z Polaków 17 dywizji Puthod, którą po wzięciu do niewoli przetrzymywano w Namysłowie. To głównie jej żołnierze, zostali pochowani w masowych grobach po epidemii tyfusu, która jesienią roku 1813 zabiła w tym mieście 1800 napoleońskich jeńców.

Zobacz także

2022-01-18, godz. 00:16 Kartka z kalendarza 120 lat temu, 18 stycznia 1902 roku w ukazującym się w Warszawie "Tygodniku Ilustrowanym" ukazał się pierwszy odcinek powieści Władysława Reymonta "Chłopi"… » więcej 2022-01-17, godz. 02:21 Kartka z kalendarza 373 lata temu, 17 stycznia 1649 roku królewicz polski Jan Kazimierz Waza został koronowany na Króla Polski. » więcej 2022-01-14, godz. 06:00 Kartka z kalendarza 215 lat temu - 14 stycznia 1807 roku Cesarz Francuzów Napoleon Bonaparte wydał dekret ustanawiający na zajętych przez wojska francuskie ziemiach polskich rząd… » więcej 2022-01-13, godz. 06:00 Kartka z kalendarza 205 lat temu 13 stycznia 1817 r. Senat Rzeczypospolitej Krakowskiej podjął decyzję o niewyburzaniu części murów obronnych Barbakanu i Bramy Floriańskie… » więcej 2022-01-12, godz. 03:19 Kartka z kalendarza 190 lat temu 12 stycznia 1832 roku w ramach represji po powstaniu listopadowym rozkazem cara Mikołaja I Order Virtuti Militari został zdegradowany do rangi … » więcej 2022-01-11, godz. 07:00 Kartka z kalendarza 103 lata temu 11 stycznia 1919 r. Gen. Józef Dowbor-Muśnicki objął dowództwo nad Powstaniem Wielkopolskim. » więcej 2022-01-10, godz. 01:16 Kartka z kalendarza 2071 lat temu 10 stycznia 49 roku przed Chrystusem, Juliusz Cezar przekroczył rzekę Rubikon wypowiadając słynne zdanie „Kości zostały rzucone”. » więcej 2022-01-07, godz. 02:09 Kartka z kalendarza 7 stycznia 1795 roku – Ostatni król Polski Stanisław August Poniatowski został wywieziony na zesłanie do Grodna. » więcej 2022-01-05, godz. 01:14 Kartka z kalendarza 5 stycznia 1921 r. Rada Najwyższa Konferencji Pokojowej w Wersalu ogłosiła regulamin plebiscytu, jaki miał się odbyć na spornych terenach Rejencji Opolskiej… » więcej 2022-01-04, godz. 04:03 Kartka z kalendarza 103 lata temu 4 stycznia 1919 roku przeciwnicy rządu Jędrzeja Moraczewskiego pod wodzą pułkownika Mariana Januszajtisa-Żegoty podjęli nieudaną próbę przejęcia… » więcej
12345
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »