Radio Opole » Kraj i świat
2023-01-27, 15:00 Autor: PAP

Białystok/ Wystawa prac wybitnych artystów żydowskiego pochodzenia związanych z miastem

Obrazy i grafiki żydowskich artystów pochodzących z Białegostoku m.in. Bencjona Rabinowicza, Simona Segala i Maxa Webera można obejrzeć na wystawie "Non omnis... Malarstwo artystów żydowskich Białegostoku", która w piątek wieczorem zostanie otwarta w miejscowej Galerii im. Sleńdzińskich.

Przed II wojną światową w Białymstoku mieszkało ok. 50 tys. Żydów, a miasto było znaczącym ośrodkiem kultury i religii żydowskiej. Z tej społeczności, po powstaniu w białostockim getcie w 1943 r. i wywózkach do obozów, ocalało zaledwie kilkaset osób. W Białymstoku śladów materialnych po społeczności żydowskiej prawie nie ma, pamiątki gromadzi m.in. Muzeum Historyczne i Galeria im. Sleńdzińskich.


Wystawa "Non omnis... Malarstwo artystów żydowskich Białegostoku" jest pierwszą próbą dokumentacji dzieł wybitnych artystów, którzy urodzili się w Białymstoku, tu rozpoczynali swoje życie artystyczne, ale karierę zawodową robili w świecie - powiedziała PAP kuratorka wystawy Joanna Tomalska-Więcek.


"To też próba przypomnienia mieszkańcom Białegostoku o wielokulturowości, o której tak wiele możemy przeczytać w pracach historyków, historyków kultury, socjologów, ale w istocie tej wielokulturowości w mieście nie widać. Warto przypomnieć, że z Białegostoku odchodzą liczne +nitki+, które wiążą nas z kulturą światową" - mówiła kurator.


Na wystawę składa się kilkadziesiąt obrazów olejnych i grafik kilku artystów związanych z Białymstokiem. To m.in. prace Simona Segala, Bencjona Rabinowicza, Maxa Webera czy Natana Kozłowskiego.


Jak mówiła Tomalska-Więcek, to, co łączy Rabinowicza, Segala i Webera, to miejsce urodzenia i wychowania, czyli Białystok.


Rabinowicz (1905-1989) w Białymstoku rozpoczął artystyczną naukę i miał swoją pierwszą wystawę. Następnie dzięki stypendium prezydenta miasta wyjechał do Francji, gdzie mieszkał aż do śmierci. Przez kilka lat związany był z grupą artystyczną Ecole de Paris. W czasie II wojny działał w ruchu oporu.


Segal (1898-1969) wychował w mieszczańskiej rodzinie żydowskiej. Po I wojnie światowej wyjechał z Polski, osiadł we Francji, gdzie tworzył i mieszkał aż do śmierci. Segal był, podobnie jak Rabinowicz, członkiem grupy artystycznej Ecole de Paris. W Aups na południu Francji znajduje się muzeum artysty.


Weber (1881-1961) jako 10-latek wyjechał z rodziną do Stanów Zjednoczonych. Uważany jest za jednego z najwybitniejszych amerykańskich malarzy XX w.; pierwszego amerykańskiego kubistę.


Natomiast Kozłowski (1906-1972) wychowywał w Krynkach, później mieszkał w Białymstoku, gdzie był nauczycielem sztuki w żydowskim gimnazjum. W latach 20. XX wieku wyjechał do Stanów Zjednoczonych, gdzie zyskał sławę.


Na wystawie prezentowane są też prace artystów, którzy uciekając w trakcie II wojny światowej skrywali się w Białymstoku. To m.in. obraz Stanisławy Centnerszwerowej. Jak mówiła Tomalska-Więcek, to wybitna malarka, która przyjechała do Białegostoku, by się schronić prze wojną, niestety trafiła do białostockiego getta.


Dzieła pochodzą przede wszystkim z prywatnych kolekcji, są też prace ze zbiorów Muzeum Podlaskiego oraz zapoczątkowanej kilka lat temu w Galerii im. Sleńdzińskich kolekcji dzieł żydowskich artystów, to prace m.in. Segala i Rabinowicza.


Wystawa została otwarta w związku z przypadającą w tym roku 80. rocznicą likwidacji białostockiego getta. Akcja likwidacji getta rozpoczęła się na początku lutego 1943 roku, a kolejna akcja likwidacyjna miała miejsce w sierpniu 1943 roku, która zapoczątkowała powstanie w getcie (16-25 sierpnia 1943 roku).


"Non omnis..." prezentowana będzie do połowy maja w oddziale Galerii im. Sleńdzińskich poświęconej kulturze żydowskiej. Mieści się ona w zabytkowym budynku przy ul. Waryńskiego w Białymstoku; w dawnym Domu Modlitw Cytronów, który działał do końca lat 60., po wojnie był główną synagogą białostockich Żydów.(PAP)


autorka: Sylwia Wieczeryńska


swi/ dki/


Kraj i świat

2023-06-03, godz. 21:10 1. liga piłkarska - zawodnicy i kibice ŁKS świętowali powrót do ekstraklasy Wielką fetą zakończył się sobotni mecz ostatniej kolejki 1. ligi, w którym piłkarze ŁKS pokonali na własnym stadionie Odrę Opole 1:0. Drużyna trenera… » więcej 2023-06-03, godz. 21:10 Lublin/ Kolorowe lampiony i motywy roślinne podczas 17. Nocy Kultury Kolorowe lampiony rozwieszone między kamienicami, instalacje inspirowane światem przyrody oraz występy artystów z Polski i Ukrainy można zobaczyć podczas… » więcej 2023-06-03, godz. 21:10 Tajwan/ W Cieśninie Tajwańskiej chiński okręt nieomal doprowadził do kolizji z okrętem amerykańskim W sobotę przez Cieśninę Tajwańską przepłynęły okręty marynarki wojennej USA i Kanady - przekazał resort obrony Tajwanu. Jak ujawniły kanadyjskie media… » więcej 2023-06-03, godz. 21:00 1. liga piłkarska - Żuraw nie będzie dłużej trenerem Podbeskidzia Dariusz Żuraw nie będzie w kolejnym sezonie prowadzić pierwszoligowych piłkarzy Podbeskidzia Bielsko-Biała - ogłosił sam zainteresowany podczas konferencji… » więcej 2023-06-03, godz. 21:00 LN siatkarek - Polki liderkami, pięć drużyn wciąż niepokonanych (wyniki) Polskie siatkarki z kompletem zwycięstw zakończyły rywalizację w pierwszym turnieju Ligi Narodów w Antalyi i prowadzą w tabeli rozgrywek. W sobotę wygrały… » więcej 2023-06-03, godz. 20:50 French Open - Olejniczak wierzy w triumf Świątek i niepokoi się o Hurkacza Już tylko Iga Świątek reprezentuje Polskę w singlu w tenisowym turnieju French Open. Dawid Olejniczak, były reprezentant Polski, a obecnie ekspert Eurosportu… » więcej 2023-06-03, godz. 20:50 Rada Krajowa Polski 2050 poparła umowę koalicyjną z PSL Rada Krajowa partii Polska 2050 jednogłośnie zaakceptowała w sobotę zawarcie porozumienia z Polskim Stronnictwem Ludowym. Lider Polski 2050 Szymon Hołownia… » więcej 2023-06-03, godz. 20:50 1. liga piłkarska – Chorzów z Gliwic do ekstraklasy: czapki z głów - wraca Ruch Piłkarze Ruchu Chorzów po sześciu latach wrócili do ekstraklasy, notując trzy awanse z rzędu. Wiosną - z konieczności - podejmowali rywali w Gliwicach… » więcej 2023-06-03, godz. 20:40 USA/ Prezydent Biden podpisał ustawę o zawieszenie limitu zadłużenia, oddalającą widmo bankructwa państwa Prezydent Joe Biden podpisał w sobotę przyjętą przez Kongres ustawę, zawieszającą do 2025 r. limit zadłużenia państwa, co pozwoli Stanom Zjednoczonym… » więcej 2023-06-03, godz. 20:40 USA/ Prezydent Biden podpisał ustawę o zawieszeniu limitu zadłużenia, oddalającą widmo bankructwa państwa (kore… Prezydent Joe Biden podpisał w sobotę przyjętą przez Kongres ustawę, zawieszającą do 2025 r. limit zadłużenia państwa, co pozwoli Stanom Zjednoczonym… » więcej
2345678
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »