Radio Opole » Kraj i świat
2022-06-19, 06:20 Autor: PAP

Naukowcy: wyrzucane przez ludzi puszki i butelki stają się pułapkami dla zwierząt

Wyrzucane przez ludzi puszki i butelki stają się pułapkami dla zwierząt - potwierdzili naukowcy, którzy zbadali zawartość niemal tysiąca takich pojemników. Wewnątrz 56 procent naliczyli ponad 10 tys. martwych zwierząt: bezkręgowców, rzadziej - drobnych ssaków, płazów i gadów. Część to gatunki chronione.

Zaśmiecanie środowiska to jedno z największych wyzwań w ochronie przyrody. Do najczęściej spotykanych w środowisku śmieci, zwłaszcza na miejskich i podmiejskich terenach zielonych, zalicza się opakowania po żywności i napojach. Mimo, że butelki i puszki stanowią nieodłączny element parków i lasów, wciąż niewiele wiadomo o ich wpływie na zwierzęta - zauważa dr Krzysztof Kolenda z Wydziału Nauk Biologicznych Uniwersytetu Wrocławskiego (UWr), który od lat zajmuje się badaniami śmieci w środowisku i ich wpływu na organizmy.


Aby to sprawdzić, naukowcy zebrali we wrocławskich lasach niemal tysiąc otwartych butelek i puszek po napojach, a następnie przyjrzeli się ich zawartości.


"W ponad 35 proc. pojemników znaleźliśmy żywe zwierzęta. Najczęściej występowały pająki oraz rozwijające się w nagromadzonej wodzie larwy muchówek. Natomiast z 56 proc. pojemników wyciągnęliśmy ponad 10 tys. martwych zwierząt. Wśród nich zdecydowanie przeważały bezkręgowce, przede wszystkim - chrząszcze i muchówki, jednakże znaleźliśmy też 23 drobne kręgowce, w tym 21 ssaków, raz po jednym płazie i gadzie. Niespełna 7 proc. wszystkich zwierząt to gatunki objęte w Polsce ochroną gatunkową lub widniejące na krajowej Czerwonej liście zwierząt ginących i zagrożonych" - relacjonuje dr Kolenda.


Najnowsze badania, których wyniki opublikowano w czasopiśmie "Science of the Total Environment" (https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0048969722027127), przeprowadził wraz z naukowcami z Uniwersytetu Wrocławskiego, Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu i Akademii Pomorskiej w Słupsku.


Dlaczego zwierzęta wchodzą do pojemników? I dlaczego nie potrafią z nich wyjść? Naukowiec z Wrocławia tłumaczy, że z pewnością spora grupa odwiedza butelki i puszki przypadkowo, w czasie penetracji terenu. Bezkręcowce z kolejnej, dużej grupy (gównie zwierzęta roślinożerne) - są zwabiane resztkami fermentujących napojów.


"Niewielki otwór wlotowy i ciemne wnętrze przypominają norę lub miejsce na dobrą kryjówkę. Z ustronnego miejsca korzystają np. gryzonie, które w pojemnikach gromadzą nasiona na zimę. W jednej tylko butelce znajdywaliśmy po kilkaset nasion grabu i dębów... oraz kilka martwych myszy lub nornic" - opowiada w informacji przesłanej PAP.


Dr Kolenda dodaje, że równie chętnie mrówki zakładają tam gniazda - zwłaszcza, jeśli butelka jest koloru brązowego.


"Resztki płynów lub zgromadzona woda opadowa okazywały się też z pozoru bezpiecznym (bo pozbawionym wodnych drapieżników) miejscem do rozwoju muchówek, np. ćmianek. Pierwsze uwięzione bezkręgowce mogą przywabiać drapieżniki, zwłaszcza chrząszcze z rodziny biegaczowatych, i ryjówki. Te dwie grupy wydają się być drapieżnikmami szczytowymi w tych mini-ekosystemach" - podsumowuje biolog. - "Wcześniej wspomniane pająki również stołują się w pojemnikach. Wśród nich dominują gatunki sieciowe, które i u wlotu i w głębi pojemników zakładają sieci a następnie czekają na swoje ofiary".


Schronienie w puszkach czy butelkach często jednak okazuje się pułapką - podkreślają autorzy badania.


"Skrzydła oblepione słodkim napojem, gładkie i wilgotne ścianki butelki czy nagła zmiana warunków pogodowych mogą spowodować, że wyjście z pojemnika okaże się ponad możliwości zwierzęcia. Zwierzęta giną więc najczęściej w męczarniach z głodu czy wycieńczenia. Rozkładające się truchła zaczynają natomiast przywabiać kolejną ważną ekologicznie grupę – saprofagów, a zwłaszcza padlinożerców. Jak więc widać pojemniki po napojach zalegające w środowisku po jakimś czasie stają się małymi, niezależnymi ekosystemami, a w każdym rozgrywa się inna historia. Niestety dla większości zwierząt, kończy się ona tragicznie" - podkreśla Krzysztof Kolenda.


W ekologii wybór takiego z pozoru cennego siedliska, które w konsekwencji okazuje się być niskiej jakości, nazywa się pułapką ekologiczną.


Naukowcy podkreślają, że można zminimalizować wpływ zaśmiecania na dzikie zwierzęta. "Przede wszystkim należy edukować społeczeństwo - ponieważ wydaje się, że nadal niewiele osób widzi problem w wyrzuconej w lesie butelce. Mogą w tym pomóc lokalne akcje sprzątania, w które włączani byliby mieszkańcy. Natomiast system kaucyjny, obejmujący zarówno puszki, jak i butelki szklane oraz plastikowe, mógłby pomóc przekonać tych, dla których wartości estetyczne i przyrodnicze lasów odgrywają drugorzędną rolę" - sugerują.


Nowa praca jest kontynuacją projektu dotyczącego problemu masowej śmiertelności zwierząt spowodowanej odpadami wyrzucanymi do środowiska. (PAP)


zan/ ekr/


Kraj i świat

2024-04-27, godz. 14:30 Turniej WTA w Madrycie - Sorribes Tormo rywalką Świątek w 4. rundzie Sara Sorribes Tormo będzie rywalką Igi Świątek w 1/8 finału turnieju WTA 1000 na kortach ziemnych w Madrycie. Hiszpańska tenisistka pokonała rozstawioną… » więcej 2024-04-27, godz. 14:30 Komunikat Totalizatora Sportowego (27-04-2024) Komunikat Totalizatora Sportowego Totalizator Sportowy Spółka z o.o. podaje wylosowane liczbyw dniu 2024-04-27 o godz. 14:00W zakładach Kaskada wylosowano1… » więcej 2024-04-27, godz. 14:30 "The Guardian": Siły rosyjskie w Ukrainie mogą osiągnąć 500 tys. żołnierzy W inwazji na Ukrainie do niedawna brało udział 400 tys. rosyjskich żołnierzy, ale uważa się, że już niedługo liczebność tych sił może wzrosnąć do… » więcej 2024-04-27, godz. 14:30 Synoptyk IMGW: Pogoda się poprawia - ładna sobota zapowiedzią jeszcze pogodniejszej niedzieli W sobotę po południu będzie ładna pogoda, zachmurzenie przeważnie będzie małe i umiarkowane, chociaż okresami może wzrastać do dużego i miejscami może… » więcej 2024-04-27, godz. 14:30 Komunikat Totalizatora Sportowego (27-04-2024) Komunikat Totalizatora Sportowego Totalizator Sportowy Spółka z o.o. podaje ilości i wysokości wygranych w grach losowychw dniu 2024-04-27 o godz. 14:00Kaskada… » więcej 2024-04-27, godz. 14:20 Włochy/ Prasa: na oczach Zachodu rosyjska "flota-widmo" przewozi broń i ropę Rosyjska “flota-widmo” przewozi na oczach Zachodu ropę naftową i broń omijając sankcje - pisze w sobotę włoski dziennik „Corriere della Sera”. Transportowane… » więcej 2024-04-27, godz. 14:00 Potwierdzony rating Poznania na poziomie A- z prognozą stabilną Międzynarodowa agencja Fitch Ratings potwierdziła rating Poznania na poziomie A- z prognozą stabilną - poinformował w sobotę poznański magistrat. To najwyższa… » więcej 2024-04-27, godz. 14:00 Szwecja/ W Malmoe przygotowania przed Eurowizją, spodziewane antyizraelskie manifestacje W szwedzkim Malmoe, gdzie w dniach 7-11 maja odbędzie się konkurs piosenki Eurowizji, trwają przygotowania mające zapewnić uczestnikom i widzom bezpieczeństwo… » więcej 2024-04-27, godz. 13:50 Na listach Lewicy do PE m.in. wiceszefowie MSZ, MKiDN i MS W sobotę Lewica zaprezentowała swoich kandydatów do Parlamentu Europejskiego. Chociaż, w przeciwieństwie do KO na listach Lewicy nie znalazł się ani jeden… » więcej 2024-04-27, godz. 13:50 Małopolskie/ Samorząd województwa dofinansuje renowacje miejsc pamięci historycznej 16 małopolskich gmin otrzyma dofinansowanie z budżetu województwa na przeprowadzenie remontów lokalnych miejsc pamięci narodowej i martyrologii w ramach kolejnej… » więcej
2345678
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »