Radio Opole » Kraj i świat
2022-06-19, 06:20 Autor: PAP

Naukowcy: wyrzucane przez ludzi puszki i butelki stają się pułapkami dla zwierząt

Wyrzucane przez ludzi puszki i butelki stają się pułapkami dla zwierząt - potwierdzili naukowcy, którzy zbadali zawartość niemal tysiąca takich pojemników. Wewnątrz 56 procent naliczyli ponad 10 tys. martwych zwierząt: bezkręgowców, rzadziej - drobnych ssaków, płazów i gadów. Część to gatunki chronione.

Zaśmiecanie środowiska to jedno z największych wyzwań w ochronie przyrody. Do najczęściej spotykanych w środowisku śmieci, zwłaszcza na miejskich i podmiejskich terenach zielonych, zalicza się opakowania po żywności i napojach. Mimo, że butelki i puszki stanowią nieodłączny element parków i lasów, wciąż niewiele wiadomo o ich wpływie na zwierzęta - zauważa dr Krzysztof Kolenda z Wydziału Nauk Biologicznych Uniwersytetu Wrocławskiego (UWr), który od lat zajmuje się badaniami śmieci w środowisku i ich wpływu na organizmy.


Aby to sprawdzić, naukowcy zebrali we wrocławskich lasach niemal tysiąc otwartych butelek i puszek po napojach, a następnie przyjrzeli się ich zawartości.


"W ponad 35 proc. pojemników znaleźliśmy żywe zwierzęta. Najczęściej występowały pająki oraz rozwijające się w nagromadzonej wodzie larwy muchówek. Natomiast z 56 proc. pojemników wyciągnęliśmy ponad 10 tys. martwych zwierząt. Wśród nich zdecydowanie przeważały bezkręgowce, przede wszystkim - chrząszcze i muchówki, jednakże znaleźliśmy też 23 drobne kręgowce, w tym 21 ssaków, raz po jednym płazie i gadzie. Niespełna 7 proc. wszystkich zwierząt to gatunki objęte w Polsce ochroną gatunkową lub widniejące na krajowej Czerwonej liście zwierząt ginących i zagrożonych" - relacjonuje dr Kolenda.


Najnowsze badania, których wyniki opublikowano w czasopiśmie "Science of the Total Environment" (https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0048969722027127), przeprowadził wraz z naukowcami z Uniwersytetu Wrocławskiego, Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu i Akademii Pomorskiej w Słupsku.


Dlaczego zwierzęta wchodzą do pojemników? I dlaczego nie potrafią z nich wyjść? Naukowiec z Wrocławia tłumaczy, że z pewnością spora grupa odwiedza butelki i puszki przypadkowo, w czasie penetracji terenu. Bezkręcowce z kolejnej, dużej grupy (gównie zwierzęta roślinożerne) - są zwabiane resztkami fermentujących napojów.


"Niewielki otwór wlotowy i ciemne wnętrze przypominają norę lub miejsce na dobrą kryjówkę. Z ustronnego miejsca korzystają np. gryzonie, które w pojemnikach gromadzą nasiona na zimę. W jednej tylko butelce znajdywaliśmy po kilkaset nasion grabu i dębów... oraz kilka martwych myszy lub nornic" - opowiada w informacji przesłanej PAP.


Dr Kolenda dodaje, że równie chętnie mrówki zakładają tam gniazda - zwłaszcza, jeśli butelka jest koloru brązowego.


"Resztki płynów lub zgromadzona woda opadowa okazywały się też z pozoru bezpiecznym (bo pozbawionym wodnych drapieżników) miejscem do rozwoju muchówek, np. ćmianek. Pierwsze uwięzione bezkręgowce mogą przywabiać drapieżniki, zwłaszcza chrząszcze z rodziny biegaczowatych, i ryjówki. Te dwie grupy wydają się być drapieżnikmami szczytowymi w tych mini-ekosystemach" - podsumowuje biolog. - "Wcześniej wspomniane pająki również stołują się w pojemnikach. Wśród nich dominują gatunki sieciowe, które i u wlotu i w głębi pojemników zakładają sieci a następnie czekają na swoje ofiary".


Schronienie w puszkach czy butelkach często jednak okazuje się pułapką - podkreślają autorzy badania.


"Skrzydła oblepione słodkim napojem, gładkie i wilgotne ścianki butelki czy nagła zmiana warunków pogodowych mogą spowodować, że wyjście z pojemnika okaże się ponad możliwości zwierzęcia. Zwierzęta giną więc najczęściej w męczarniach z głodu czy wycieńczenia. Rozkładające się truchła zaczynają natomiast przywabiać kolejną ważną ekologicznie grupę – saprofagów, a zwłaszcza padlinożerców. Jak więc widać pojemniki po napojach zalegające w środowisku po jakimś czasie stają się małymi, niezależnymi ekosystemami, a w każdym rozgrywa się inna historia. Niestety dla większości zwierząt, kończy się ona tragicznie" - podkreśla Krzysztof Kolenda.


W ekologii wybór takiego z pozoru cennego siedliska, które w konsekwencji okazuje się być niskiej jakości, nazywa się pułapką ekologiczną.


Naukowcy podkreślają, że można zminimalizować wpływ zaśmiecania na dzikie zwierzęta. "Przede wszystkim należy edukować społeczeństwo - ponieważ wydaje się, że nadal niewiele osób widzi problem w wyrzuconej w lesie butelce. Mogą w tym pomóc lokalne akcje sprzątania, w które włączani byliby mieszkańcy. Natomiast system kaucyjny, obejmujący zarówno puszki, jak i butelki szklane oraz plastikowe, mógłby pomóc przekonać tych, dla których wartości estetyczne i przyrodnicze lasów odgrywają drugorzędną rolę" - sugerują.


Nowa praca jest kontynuacją projektu dotyczącego problemu masowej śmiertelności zwierząt spowodowanej odpadami wyrzucanymi do środowiska. (PAP)


zan/ ekr/


Kraj i świat

2024-04-27, godz. 22:10 Ekstraklasa koszykarzy – trener Kinga: z nożem na gardle nie gramy źle Koszykarze Kinga Szczecin pokonali w Sopocie w ostatniej kolejce rundy zasadniczej 98:92 drugiego w ekstraklasie Trefla i zapewnili sobie czwartą lokatę. „Mieliśmy… » więcej 2024-04-27, godz. 22:10 Ekstraklasa piłkarska - 30. kolejka (tabela) Wyniki meczów 30. kolejki i tabela ekstraklasy piłkarskiej: 2024-04-26:Piast Gliwice - Warta Poznań 2:0 (1:0) Jagiellonia Białystok - Pogoń Szczecin 2:2… » więcej 2024-04-27, godz. 22:00 Liga hiszpańska - 33. kolejka Wyniki 33. kolejki hiszpańskiej ekstraklasy piłkarskiej: sobotaLas Palmas 0Girona 2 - David Lopez 26, Artem Dovbyk 57-karnyAlmeria 1 - Anthony Lozano 41 czerwona… » więcej 2024-04-27, godz. 22:00 ME w szachach kobiet - Śliwicka czwarta, Malcewska dziewiąta po ośmiu rundach Alicja Śliwicka zajmuje czwarte, a Aleksandra Malcewska dziewiąte miejsce po ośmiu z 10 rund mistrzostw Europy kobiet w szachach, odbywających się na wyspie… » więcej 2024-04-27, godz. 22:00 Suski poprosił szefa MS o wyjaśnienia dot. ujawnienia informacji, że został wezwany ws. Pegasusa Poseł PiS Marek Suski zwrócił się do szefa MS Adama Bodnara z prośbą o wyjaśnienie, dlaczego Prokuratura Krajowa ujawniła, że został wezwany jako świadek… » więcej 2024-04-27, godz. 22:00 Ekstraklasa piłkarska - Widzew - Raków 0:1 (wynik) Widzew Łódź - Raków Częstochowa 0:1 (0:0). Bramka: 0:1 Władysław Koczerhin (81). Żółta kartka - Widzew Łódź: Luis da Silva, Fran Alvarez, Rafał… » więcej 2024-04-27, godz. 21:50 Ukraina/ Zełenski: Rosja atakowała obiekty ważne dla przesyłu gazu do UE Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski powiedział, że sobotni atak sił rosyjskich z użyciem 34 rakiet różnego typu na ukraiński sektor energetyczny był… » więcej 2024-04-27, godz. 21:50 Chiny/ Pięć osób nie żyje, ponad 30 rannych z powodu tornada w Kantonie Pięć osób zginęło, a 33 odniosły obrażenia z powodu tornada, które w sobotę nawiedziło miasto Kanton w południowych Chinach - podała w sobotę państwowa… » więcej 2024-04-27, godz. 21:40 Żużlowa GP - Zmarzlik czwarty w Gorican, zwycięstwo Jacka Holdera (krótka) Bartosz Zmarzlik zajął czwarte miejsce w pierwszym w tym sezonie turnieju cyklu Grand Prix na żużlu rozegranym w chorwackim Gorican. W finale zwyciężył… » więcej 2024-04-27, godz. 21:30 Liga niemiecka - Bayer wciąż bez porażki, uratował remis w ostatniej akcji Piłkarze Bayeru Leverkusen pozostają niepokonani w tym sezonie, licząc wszystkie rozgrywki. Drużyna Xabiego Alonso, pewna już zdobycia mistrzostwa Niemiec… » więcej
1234567
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »