Radio Opole » Loża Radiowa » Aktualności » Prof. Franciszek Marek o tym, że możemy mówić o ...
2019-06-19, 12:24 Autor: Maciej Wajler

Prof. Franciszek Marek o tym, że możemy mówić o gwarach, ale nie o jednej gwarze śląskiej

Franciszek Marek o gwarze i dialekcie
- Już samo określenie gwara śląska nie jest trafne. Bo mamy poza językiem ogólnonarodowym, który nazywamy literackim, mamy tak zwane narzecza: małopolskie czy podhalańskie – mówił w Loży Radiowej prof. Franciszek Marek. – Nie ma jednego narzecza śląskiego, pod tą nazwą kryją się różne dialekty. Inny jest opolski, inny annogórski, inny głogówecki, jeszcze inny raciborski. Co do gwar, czasem są różne gwary w jednej rodzinie.
Blisko 90-letni prof. Marek, pierwszy wybrany rektor Uniwersytetu Opolskiego, to wytrwały bojownik o polskość Śląska. Gdy na Opolszczyźnie organizowała się odrodzona mniejszość niemiecka, on pisał o tym, że to w dużej mierze sztuczny twór a młodzież z tego środowiska nie wynosi znajomości języka niemieckiego z domu (czyli nie jest to dla niej Muttersprache), ale poznaje go dopiero w polskiej szkole. Krytykował także pomysły regionalizacji, przypominając, że w polskim języku nie ma odpowiednika słowa Heimat, przekładanego na Opolszczyźnie jako „mała ojczyzna”. Gdy do Sejmu trafił obywatelski projekt uznania gwary śląskiej za język regionalny, napisał tak miażdżącą opinię, że niektórzy posłowie grozili mu prokuraturą.

Dziś prof. Marek przypomina, że gdy Śląsk odpadł w średniowieczu na sześć wieków od Polski, to świadomość narodowa jego mieszkańców przechowała się właśnie w języku.

- Polszczyzna została przechowana jako świętość – podkreśla nasz gość.

Zobacz także

2019-07-18, godz. 14:26 Dr Błażej Choroś o nowej szefowej Komisji Europejskiej, politycznej układance w PE i o szansach polskich polityków na ... - Ursula von der Leyen silnie podkreślała takie dwa obszary, które zresztą są też definiowane jako największe wyzwania Unii Europejskiej: to jest kwestia klim ... » więcej 2019-07-17, godz. 15:07 Monika Czech-Tańczuk o walce jerzyków z komarami, miejsko-wiejskiej suszy i azbeście - Oczywiście w ramach walki z komarami nadal stosujemy różne środki chemiczne, ale już od jakiegoś czasu stawiamy przede wszystkim na metody biologiczne. Najw ... » więcej 2019-07-17, godz. 15:05 Marek Tomków o kryzysie lekowym, o jego przyczynach i rozmowach o tym problemie na sejmowej komisji zdrowia - My nie oczekujemy, że Ministerstwo Zdrowia w 24 godziny rozwiąże kryzys lekowy, bo on jest w całej Europie, a nawet i w Stanach Zjednoczonych - powiedział w ... » więcej 2019-07-17, godz. 07:33 Bożena Kalecińska o tym, co rząd robi dla coraz liczniejszej populacji cudzoziemców - Nie jest zaskakujące to, że cudzoziemcy na Opolszczyźnie budzą coraz większe zainteresowanie, cieszy, że marszałek chce dołożyć swoją cegiełkę do ich integr ... » więcej 2019-07-16, godz. 14:57 Adrian Czubak o programie "Razem bezpieczniej", wydaniu pozwolenia na budowę obwodnicy Niemodlina i tzw. funduszu auto ... - Na rok 2019 minister przekazał pulę 6 mln złotych dla całego kraju i są 104 projekty z całej Polski, w tym 5 z województwa opolskiego. I na ten rok pozyskan ... » więcej 2019-07-15, godz. 14:05 Jerzy Naszkiewicz o rozmowach z PKP PLK o linii kolejowej w Głubczycach, otwieranych biurach poselskich i podjętych in ... - Podczas moich pierwszych dni w Sejmie umówiłem się z przedstawicielami PLK, kilkoma ministrami i powrót kolei do Głubczyc jest możliwy – powiedział w Loży R ... » więcej 2019-07-15, godz. 13:35 Prof. Piotr Wach o "szóstce Schetyny", politycznej wiarygodności i zmianie pokoleniowej w opolskiej PO - Trzeba uczciwie przyznać, że mamy problem z wiarygodnością. Oszczędzaliśmy, nie docenialiśmy pewnych społecznych oczekiwań, co wykorzystali nasi konkurenci, ... » więcej 2019-07-12, godz. 14:48 Marko Markowski z PiS i Piotr Paszkiewicz z Wiosny. Młodzieżówki o sytuacji opozycji i perspektywach na wybory parlame ... - Na bloku opozycyjnym jest poważny problem. W wyborach do europarlamentu opozycja nie obstawiała tak dobrego wyniku Zjednoczonej Pawicy, a jest to pewnego ro ... » więcej 2019-07-12, godz. 12:00 Violetta Porowska o jakości życia w Polsce, układankach na listach wyborczych i ofercie programowej PiS i PO - Skok jest spory i trzynastka okazała się dla nas szczęśliwa - powiedziała w Loży Radiowej Violetta Porowska, szefowa PiS w regionie i wicewojewoda opolski. ... » więcej 2019-07-11, godz. 15:12 Debata Pracodawcy-Związkowcy. Wspólna Sprawa o obciążeniach i ułatwieniach wprowadzanych dla przedsiębiorców oraz o ty ... Wyższa składka na ZUS, wzrost płacy minimalnej i pakiet Przyjazne Prawo. To zmiany, które wprowadzono, lub które będą wprowadzone za kilka miesięcy w Polsce. ... » więcej
34567
Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej »